Việt Nam : Ai sẽ thay tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng ?

Đăng ngày: 10/06/2024 - 15:33 - RFI

“Tứ Trụ” Việt Nam tạm ổn sau những bất ngờ liên tiếp về nhân sự, đặc biệt với việc hai chủ tịch nước và một chủ tịch Quốc Hội lần lượt từ chức. Giới quan sát quốc tế lưu ý là những xáo trộn trong thượng tầng lãnh đạo không phải là chuyện lạ trước mỗi kỳ Đại Hội đảng nhưng lần này là “chuyện chưa từng có trong lịch sử”, công khai hơn và chưa có dấu hiệu chấm dứt vì còn 19 tháng nữa mới tới Đại Hội đảng Cộng Sản Việt Nam lần thứ XIV với việc bầu tổng bí thư mới.

Ảnh minh họa từ trái sang phải : thủ tướng Phạm Minh Chính, phó chủ tịch Quốc Hội Trần Thanh Mẫn, bộ trưởng Công An Tô Lâm vào viếng chủ tịch Hồ Chí Minh trước phiên họp của Quốc Hội, Hà Nội, Việt Nam, ngày 20/05/2024. AP - Hau Dinh

Ai sẽ thay thế ông Nguyễn Phú Trọng trong cương vị tổng bí thư đảng ? Câu hỏi này được truyền thông quốc tế quan tâm đặc biệt kể từ khi Quốc Hội phê chuẩn thay đổi nhân sự vào tháng 05/2024 : ông Trần Thanh Mẫn làm chủ tịch Quốc Hội, bộ trưởng Công An Tô Lâm trở thành chủ tịch nước, bà Trương Thị Mai được cho thôi làm đại biểu Quốc Hội và các chức ủy viên bộ Chính Trị, ủy viên ban Chấp hành Trung ương Đảng. Bà Mai là ủy viên bộ Chính Trị thứ 6 phải từ chức từ năm 2022 trong khuôn khổ chiến dịch chống tham nhũng.

Tiêu chí ứng viên : Hoàn thành ít nhất một nhiệm kỳ trong bộ Chính Trị

Bộ Chính Trị hiện nay có 16 ủy viên, thay vì 18 như đầu Đại Hội lần thứ XIII của Đảng năm 2019, với 4 ủy viên mới được bầu bổ sung trong tháng 05/2024. Trong số này chỉ có 12 ủy viên có thể đáp ứng được yêu cầu tiên quyết là hoàn thành ít nhất một nhiệm kỳ 5 năm trong bộ Chính Trị để được đề cử làm tổng bí thư.

Trong số này, hai vị trí trong “Tứ Trụ” được đề cấp nhiều nhất, gồm chủ tịch nước Tô Lâm, thủ tướng Phạm Minh Chính. Cả hai “ứng viên nổi bật” này đều sẽ quá tuổi nghỉ hưu theo quy định là 65 khi diễn ra Đại Hội toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, dự kiến vào tháng 1/2026 nên sẽ cần được coi là “trường hợp đặc biệt”.

Ông Tô Lâm được các nhà quan sát về chính trị Việt Nam cho là “đang trên đường hướng tới chiếc ghế tổng bí thư”, đặc biệt là vị trí bộ trưởng Công An đã được giao cho cộng sự thân tín của ông là thứ trưởng Lương Tam Quang, theo ghi nhận của trang The Diplomat ngày 07/06. Nhà nghiên cứu Nhật Bản Futaba Ishizuka, Viện Kinh tế Phát triển JETRO, lưu ý trên trang Nikkei ngày 22/05 : “Việc ông Tô Lâm duy trì ảnh hưởng trong bộ Công An sẽ là một trong những yếu tố then chốt quyết định liệu ông có thể trở thành tổng bí thư hay không”.

Trong loạt bài tổng hợp về “Sự thay đổi lãnh đạo ở Việt Nam” (Leadership change in Vietnam), giáo sư danh dự Carl Thayer, Đại học New South Wales, cho rằng “việc ông Tô Lâm được bầu làm chủ tịch nước có thể được hiểu theo hai cách : ông được đưa lên vị trí chủ yếu mang tính hình thức và giữ chức đến cuối nhiệm kỳ vào tháng 05/2026. Hoặc chức chủ tịch nước có thể được coi là bàn đạp cho vị trí tổng bí thư”. Tuy nhiên, ông Tô Lâm “phải vượt qua được 5 cửa ải” :

“Thứ nhất, thông thường tổng bí thư hiện tại đề cử người kế nhiệm. Tiểu ban nhân sự chuẩn bị cho Đại hội XIV, hiện do tổng bí thư Trọng đứng đầu, phải cân nhắc và phê chuẩn ông Tô Lâm làm ứng viên. Ông cũng phải được coi là “trường hợp đặc biệt” vì sẽ quá 65 tuổi theo quy định nghỉ hưu.

Chặng thứ hai, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (BCHTƯ) hiện nay phải phê chuẩn đề xuất của tiểu ban nhân sự hoặc đạt được đồng thuận về người kế nhiệm. Tiến trình này thường kéo theo nhiều cuộc thăm dò ngẫu nhiên trước khi bỏ phiếu chính thức. Ví dụ, năm 2020, tổng bí thư Trọng đề cử ông Trần Quốc Vượng nhưng ông Vượng đã không nhận được đa số phiếu và cuối cùng là đạt được đồng thuận để ông Trọng tiếp tục nhiệm kỳ thứ ba. Tóm lại, ông Tô Lâm có hai hướng để đi đến thành công ở chặng hai. Hoặc việc đề cử ông được chấp nhận hoặc ông trở thành một ứng viên được đồng thuận.

Chặng thứ ba, ông Tô Lâm phải nhận được đa số phiếu từ hơn 1.500 đại biểu Đại hội XIV để được bầu vào BCHTƯ mới. Chặng thứ tư, BCHTƯ mới phải bầu ông Tô Lâm vào bộ Chính Trị. Và khi lựa chọn xong bộ Chính Trị, BCHTƯ mới phải bầu ông Tô Lâm làm tổng bí thư”. (1)

Tuy nhiên, vẫn theo giáo sư Carl Thayer, hành trình sẽ không hoàn toàn thuận lợi cho ông Tô Lâm vì ông không được ủng hộ cao, bằng chứng là trong cuộc bỏ phiếu đối với 44 chức danh do Quốc Hội bầu và phê chuẩn năm 2023, ông Lâm có số phiếu “tín nhiệm cao” khá thấp. Đảng Cộng sản Việt Nam ưu tiên đồng thuận nội bộ, trong khi ông Lâm lại là một ứng viên gây chia rẽ.

Ứng viên nặng ký thứ hai cho chức tổng bí thư đảng là thủ tướng Phạm Minh Chính, một trong “Tứ Trụ” hiện vẫn đứng vững. Giáo sư Zachary Abuza, trường National War College (Mỹ), nhận định trên trang Al Jazeera ngày 22/05 rằng sau khi rời ghế bộ trưởng Công An, ông Lâm “khó có thể hạ được ông Phạm Minh Chính”.

Một nhân vật mới cũng gây chú ý là đại tướng Lương Cường, vừa được bổ nhiệm tham gia Ban Bí thư và chức vụ Thường trực Ban Bí thư. Dường như ông Tô Lâm đã không gây được sức ép để trợ lý thân cận của ông là thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc thay thế vị trí của bà Trương Thị Mai. Theo giáo sư Carl Thayer, việc bổ nhiệm tướng Lương Cường “nên được xem như một dấu hiệu cho thấy ảnh hưởng của một liên minh chống lại sự trỗi dậy của ông Tô Lâm hơn là một dấu hiệu cho thấy sức mạnh ngày càng tăng của Quân đội Nhân dân Việt Nam”.

“Ông Lương Cường là ủy viên BCHTƯ từ Đại hội XI. Ông đã hoàn thành nhiệm kỳ đầu ở bộ Chính Trị, đây là điều kiện tiên quyết cho vị trí tổng bí thư. Ông Cường sinh năm 1957 ở tỉnh Phú Thọ, miền bắc Việt Nam, cũng là một lợi thế chính trị. Tuy nhiên, ông sẽ 69 tuổi khi diễn ra Đại hội XIV, có nghĩa là nhiều hơn 4 tuổi theo quy định nghỉ hưu. Cho nên ông cũng cần được coi là “trường hợp đặc biệt”.

Về lý thuyết, ông Lương Cường có nhiều cơ hội trở thành tổng bí thư tương lai. Nhiều tin đồn cho rằng quân đội đang gây sức ép để thanh tra tập đoàn Xuân Cầu (CTCP Xuân Cầu Holdings với công ty TNHH Đầu tư Địa ốc Thành phố (CityLand)) do em trai của ông Tô Lâm điều hành”. (2)

Tiến sĩ Lê Hồng Hiệp, nghiên cứu viên cao cấp Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (ISEAS-Yosof Ishak Institute, Singapore), cũng cho rằng tướng Lương Cường có thể là một một ứng viên đáng chú ý, nhất là khi ông được “lịch sử ủng hộ”, ý muốn nói đến trường hợp ông Lê Khả Phiêu nhậm chức tổng bí thư từ vị trí thường trực bộ Chính Trị - tương đương với vị trí thường trực ban bí thư hiện nay. Trong khi đó, Việt Nam chưa từng có tổng bí thư nào xuất thân từ ngành công an.

Ngoài ra, theo giáo sư Carl Thayer, căn cứ vào việc bổ nhiệm nhân sự mới đây, có thể có thêm hai ứng viên tiềm năng khác là Trần Cẩm Tú và Trần Thanh Mẫn.

“Cả hai sẽ chưa đến tuổi nghỉ hưu theo quy định và đều có một nhiệm kỳ 5 năm bắt buộc ở bộ Chính Trị. Ông Mẫn vừa được bầu làm chủ tịch Quốc Hội. Vị trí này từng là bàn đạp cho cả hai nhà lãnh đạo đảng là Nông Đức Mạnh và Nguyễn Phú Trọng. Ông Tú, thuộc nhánh Nghệ An, là Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương và đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch chống tham nhũng”. (3)

Tuy nhiên, giáo sư Carl Thayer cũng lưu ý đến một tiêu chí “ngầm” khác là nguyên quán của ứng viên cho chức tổng bí thư, thường là người miền Bắc.

Tổng bí thư đương nhiệm đề cử ứng viên thay thế

Thông thường, tổng bí thư đương nhiệm là người đề cử tên người kế nhiệm. Giám đốc nghiên cứu Benoit de Tréglodé, trường Quân sự Pháp, nhận định với RFI Tiếng Việt rằng có lẽ ông Trọng chưa tìm ra được người kế nhiệm vì đích thân ông làm trưởng Tiểu ban Nhân sự Đại Hội XIV. Tuy nhiên, tổng bí thư không phải là người toàn quyền quyết định vì đảng Cộng Sản Việt Nam hoạt động dựa trên nguyên tắc tập thể. Thêm vào đó, việc ông Thưởng bị buộc từ chức chủ tịch nước, trong khi ông được coi là người được tổng bí thư che chở, cho thấy ảnh hưởng của ông Trọng đã bị suy giảm phần nào. Giáo sư Carl Thayer nhận định :

“Cần nhớ lại rằng ông Nguyễn Phú Trọng dự Đại hội đảng XIII vào đầu năm 2021 và đề cử ông Trần Quốc Vượng làm người kế nhiệm. Nhưng trong cuộc họp của Ban chấp hành Trung ương tháng 11/2020, ông Vượng đã không hội đủ được đa số ủng hộ và đã bỏ cuộc. Do đó, ông Trọng không phải là người có quyền lực không thể tranh cãi trong hệ thống chính trị Việt Nam.

Tại Hội nghị Trung ương 8 vào tháng 10 năm ngoái (2023), kế hoạch cho Đại hội đảng lần tới đã được triển khai. Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đứng đầu tiểu ban nhân sự, phụ trách lựa chọn và bổ nhiệm những ứng viên của Ban Chấp hành Trung ương Đảng mới sẽ được đưa ra bỏ phiếu tại Đại hội XIV vào đầu năm 2026. Ông Trọng đã chịu nhiều phản ứng tiêu cực vì cách tiếp cận mang tính độc đoán hoặc thiếu đồng thuận.

Vấn đề sức khỏe của ông hiện nay cũng đánh dấu chấm dứt thời kỳ giữ chức tổng bí thư của ông. Những người được lợi hoặc những người đã tận sử dụng chiến dịch chống tham nhũng của ông Trọng, hiện rất chú ý đến việc duy trì ảnh hưởng của họ trong những tháng tới. Bàn tay của ông Trọng suy yếu vì ông Thưởng phải từ chức. Nếu ông Trọng muốn bảo vệ di sản chống tham nhũng và xây dựng đảng, từ giờ ông sẽ phải mặc cả với những “nhóm lợi ích” khác”. (4)

Những nỗ lực chống tham nhũng của tổng bí thư Trọng đáng được hoan nghênh nhưng giáo sư Carl Thayer cũng cho rằng ông Trọng phải cáng đáng trách nhiệm trong việc giám sát tiến trình lựa chọn nhà lãnh đạo sau này bị phát hiện là “giống như những trái táo thối”. Việc ông đứng đầu tiểu ban nhân sự cũng có thể được hiểu là ông muốn chuộc lỗi để lựa chọn khắt khe ứng viên cho các vị trí lãnh đạo sắp tới. Gần 20 tháng trước kỳ Đại Hội có thể được coi là giai đoạn hỗn loạn nếu ông Tô Lâm tìm cách lãnh đạo Đảng nhưng lại bị những người không muốn ông thăng tiến phản đối. Cuộc đấu tranh nội bộ chưa có hồi kết, rất có thể sẽ tiếp tục cho tới Đại Hội lần thứ XIV của Đảng.

*****

(1) Background Brief (Tóm tắt tình hình), Thayer Consultancy, ngày 19/05/2024.

(2) Background Brief, ngày 20/05/2024.

(3) Background Brief, ngày 20/05/2024.

(4) Background Brief, ngày 21/05/2024.

Thượng tướng Lương Tam Quang làm Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương khi không thuộc Bộ Chính trị

11 tháng 6 2024, 14:41 +07 - BBC

Chủ tịch nước Tô Lâm chúc mừng Bộ trưởng Lương Tam Quang được Bộ Chính trị chỉ định giữ chức Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, nhiệm kỳ 2020 - 2025, thay cho ông. CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ CHÍNH PHỦ

Bộ Chính trị chỉ định Thượng tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Công an, giữ chức Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, nhiệm kỳ 2020 - 2025.

Buổi lễ công bố quyết định trên diễn ra vào sáng 11/6, với sự tham gia của Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch nước, cựu Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, cựu Bộ trưởng Bộ Công an và Đại tướng Lương Cường, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng và một số thành phần khác.

Về phía Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an có Thượng tướng Trần Quốc Tỏ, Thứ trưởng Bộ Công an, Phó Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương và Trung tướng Lê Quốc Hùng, Thứ trưởng Bộ Công an, các ủy viên trong Đảng ủy Công an Trung ương, thủ trưởng các đơn vị trực thuộc bộ này.

Thường trực Ban Bí thư Lương Cường thay mặt Bộ Chính trị trao quyết định cho Bộ trưởng Lương Tam Quang.

Thường trực Ban Bí thư Lương Cường (phải) trao Quyết định của Bộ Chính trị chỉ định Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đối với Bộ trưởng Lương Tam Quang. CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ CHÍNH PHỦ

Theo ông Lương Cường, trải qua hơn 40 năm công tác trong lực lượng Công an nhân dân, hơn 26 năm đứng trong hàng ngũ của Đảng Cộng sản Việt Nam, ông Lương Tam Quang là cán bộ trưởng thành từ cơ sở, trải qua nhiều cương vị công tác, được giao nhiều trọng trách quan trọng của ngành công an.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Lương Tam Quang nói:

"Nhận nhiệm vụ Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, tôi nhận thức sâu sắc rằng, đây không chỉ là vinh dự của cá nhân, cao hơn đó là sự khẳng định, ghi nhận tinh thần đoàn kết, thống nhất, luôn gương mẫu, đi đầu trong thực hiện các nghị quyết của Đảng đối với Đảng ủy Công an Trung ương; cũng cho thấy tính khẩn trương, yêu cầu cấp bách trong lãnh đạo lực lượng Công an nhân dân hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và xây dựng lực lượng Công an nhân dân thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới."

Ông Lương Tam Quang cũng là bí thư Đảng ủy Công an có tính ngoại lệ khi không phải là ủy viên Bộ Chính trị, trong khi Ban Thường vụ Đảng ủy Công an gồm 10 người, trong đó có hai ủy viên là Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Thủ tướng Phạm Minh Chính đều là ủy viên Bộ Chính trị.

Ông Võ Văn Thưởng trước khi thôi chức chủ tịch nước cũng đã có mặt trong Ban Thường vụ Đảng ủy Công an Trung ương còn ông Trọng là tổng bí thư đầu tiên làm ủy viên của Ban Thường vụ Đảng ủy Công an Trung ương.

Bộ trưởng Lương Tam Quang phát biểu tại buổi lễ nhận chỉ định của Bộ Chính trị. CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ CHÍNH PHỦ

Bộ trưởng Công an không thuộc Bộ Chính trị

Xét các đời bộ trưởng Bộ Công an từ sau 1975 tới nay thì có một đặc thù là tất cả những nhân vật này đều đã được bầu vào Bộ Chính trị trước, sau đó mới lên làm bộ trưởng Công an.

Nhưng khi Bộ Chính trị bổ sung thêm bốn thành viên tại hội nghị Trung ương 9 vừa qua, ông Quang đã không có tên trong danh sách và hiện ông chưa phải là ủy viên Bộ Chính trị.

Điều này cho thấy đã có những tính toán mới tại nhóm quyền lực nhất của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Một nhà quan sát chính trị giấu tên nhận định với BBC rằng, việc ông Lương Tam Quang thay ông Tô Lâm khi chưa là ủy viên Bộ Chính trị là một "ngoại lệ chưa từng có" kể từ năm 1975.

Bộ trưởng Bộ Công an là chức danh quyền lực, nếu không có chân trong Bộ Chính trị thì sẽ không thể tham gia các cuộc họp quan trọng của nhóm lãnh đạo cao nhất của Đảng.

Chẳng hạn khi Bộ Chính trị họp bàn về các đại án, các án trọng điểm mà thiếu vắng bộ trưởng Bộ Công an là điều bất tiện. Chưa kể, việc cơ cấu đại diện của Bộ Công an (thuộc lĩnh vực trọng yếu) vào Bộ Chính trị và Trung ương Đảng là điều đã được Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng lưu ý khi chuẩn bị cho Đại hội khóa 13.

Hiện nay, Bộ Chính trị với 16 ủy viên không có đại diện nào từ Bộ Công an kể từ khi ông Tô Lâm nhận nhiệm vụ mới, dù có nhiều người xuất thân từ ngành công an.

Ông Carl Thayer, giáo sư danh dự về chính trị tại Đại học New South Wales, dự đoán với BBC vào ngày 6/6 rằng, ông Lương Tam Quang sẽ sớm vào Bộ Chính trị:

"Bộ trưởng Bộ Công an luôn là thành viên của Bộ Chính trị, nếu không vào Bộ Chính trị thì quyền lực của ông Quang sẽ bị giảm đi."

Bộ trưởng Công an nằm trong Bộ Chính trị là một điểm mà Việt Nam khác biệt so với Trung Quốc.

"Việt Nam đang duy trì một thể chế tương đồng với Trung Quốc. Việt Nam nên học Trung Quốc ở những điều họ đúng: Bộ trưởng công an không phải là ủy viên bộ chính trị. Có lẽ Đảng Cộng sản Trung Quốc coi công an là công cụ của bộ chính trị chứ không để bộ chính trị trở thành con tin của công an."

Tân Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang chưa đủ tiêu chuẩn vào Bộ Chính trị. BỘ CÔNG AN

Nếu xét Quy định 214 năm 2020 của Bộ Chính trị thì ông Lương Tam Quang thiếu một số tiêu chuẩn để được vào nhóm những nhân vật quyền lực nhất này.

Cụ thể, để trở thành ủy viên Bộ Chính trị thì cá nhân cần phải là ủy viên chính thức của Ban Chấp hành Trung ương Đảng trọn một nhiệm kỳ trở lên, đã kinh qua và hoàn thành tốt nhiệm vụ ở các chức vụ lãnh đạo chủ chốt cấp tỉnh hoặc trưởng các ban, bộ, ngành.

Trong khi đó, ông Quang chưa làm trọn một nhiệm kỳ ủy viên Trung ương Đảng và cũng chưa kinh qua và hoàn thành tốt nhiệm vụ ở cương vị lãnh đạo cấp tỉnh, như bí thư tỉnh ủy, chủ tịch HĐND, UBND hoặc trưởng các ban, bộ, ngành như bộ trưởng, chủ nhiệm ủy ban trực thuộc Chính phủ.

Tuy nhiên, một số nhà quan sát chính trị lâu năm nói với BBC rằng, Quy định 214 có thể được điều chỉnh thông qua Ban Chấp hành Trung ương.

"Việc ông Lương Tam Quang trở thành trường hợp ngoại lệ là điều có thể xảy ra, bởi lẽ nếu không vào Bộ Chính trị thì vào tháng 1/2026, ông sẽ quá tuổi tái ứng cử Ban Chấp hành Trung ương khóa 14," nhà quan sát chính trị từ Hà Nội nói với BBC.

Ông Lương Tam Quang sinh năm 1965, ông sẽ 61 tuổi vào năm 2026. Trong khi đó, quy định của Đảng về công tác nhân sự khóa 13 nêu rõ, ủy viên Ban chấp hành Trung ương tái cử không quá 60 tuổi.

Nếu Đại hội 14 không điều chỉnh về quy định độ tuổi, ông Quang sẽ không thể tái ứng cử vào Trung ương Đảng và sẽ không thể vào Bộ Chính trị. Khi không tiếp tục ở trong Trung ương Đảng thì sự nghiệp chính trị của ông coi như chấm dứt.

"Tôi nghĩ ông Quang sẽ cố làm tốt nhất để Đại hội 14 sẽ bầu ông ấy vào Bộ chính trị. Có thể trước Đại hội 14, ông ấy sẽ được bầu vào Ban Bí thư, để dọn đường vào Bộ chính trị ở Đại hội 14. Kịch bản này có tính khả thi không nhỏ," nhà quan sát chính trị từ Hà Nội nói.

Còn Giáo sư Carl Thayer dự đoán với BBC rằng, ông Lương Tam Quang có thể sẽ được bầu vào Bộ Chính trị vào Hội nghị Trung ương 10 vào tháng 10 tới đây.

Tất nhiên là để thực hiện điều này - ông Quang vào Bộ Chính trị trước Đại hội 14 - thì cần sửa quy định của Đảng trước.

Nhìn lại những xáo trộn trên thượng tầng Ba Đình: Việt Nam sẽ đi về đâu?

10/06/2024 Hoàng Trường - VOA

Ông Tô Lâm tuyên thệ nhậm chức Chủ tịch nước Việt Nam, Hà Nội, ngày 22/5/2024. Pham Trung Kien/VNA via AP)

Dích dắc ‘xây thành đắp lũy’

Một cuộc ngã giá vô tiền khoáng hậu. Theo nguồn tin nội bộ, chấp nhận ghế Chủ tịch nước (CTN) ngày 22/5/2024, Tướng Tô Lâm đã đặt điều kiện với Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng (TBT) và Trung ương đảng (TƯ), phải bầu bổ sung hai tướng ba sao của ông là Lương Tam Quang và Nguyễn Duy Ngọc, đều là dân gốc Hưng Yên, vào Bộ Chính trị (BCT). Nhưng rồi ‘mộng đẹp không thành’, Tô Lâm ‘đành cài số lùi’.

Hôm 6/6, khi Quốc hội bấm nút chấp thuận tướng Quang vào ghế Bộ trưởng Công an (BTCA), cũng là lúc Tô Lâm cho CO3 ra tuyên bố công khai: Cơ quan An ninh BCA chấm dứt điều tra giai đoạn 2 vụ án hình sự Vạn Thịnh Phát (1). Vậy là, Lê Minh Hưng, tân Chánh Văn phòng Trung ương Đảng (CVPTƯ) – người từng đứng đầu Ngân hàng Nhà nước vào những năm Trương Mỹ Lan ‘múa gậy vườn hoang’ giữa Đô thành, gây thiệt hại cho người dân khoảng 30.869 tỷ VND – có khả năng sẽ thoát nạn. ‘Bánh ú trao đi bánh chì trao lại’. Người của Tô Lâm ‘ấm ghế’ ở TƯ để hy vọng vào BCT nay mai, thì ngay lập tức Lê Minh Hưng, trong cùng ngày 6/6 ‘gần như khỏi lo’ bị điều tra ngược. Không cần trở thành Ủy viên BCT, chỉ là ‘phó thường dân dự khuyết’ cũng biết được, Cựu Cục trưởng Đỗ Thị Nhàn một mình không thể nuốt trôi 5,5 triệu USD do Trương Mỹ Lan lại quả.

Lương Tam Quang và Nguyễn Duy Ngọc đã không gom đủ số phiếu tại Hội nghị Trung ương 9 (2). Tô Đại tướng đành quyền biến, ‘lùi một bước tiến hai bước’ khá ngoạn mục. Ngày 3/6, Tô Lâm tạm thỏa mãn ghế Chánh Văn phòng Trung ương Đảng (CVPTƯĐ) đối với Thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc, để ngày 6/6 vừa qua, ông đạt được đòi hỏi thứ hai, tức là gần như 100% Quốc hội bầu Thượng tướng Lương Tam Quang vào ghế BTCA. Trong Hội nghị TƯ-9, ‘tâm phúc’ của Tô Đại tướng chưa dành ngay được hai vị trí trong BCT, nhưng với ghế CVPTƯĐ và BTCA, tương lai Ngọc và Quang vào BCT vẫn chưa hết hy vọng. Chậm nhưng chắc, theo bước chân của người tiền nhiệm Lê Minh Hưng, trước mắt, tướng Ngọc sẽ được vào Ban bí thư. Cuộc ngã giá của tân CTN đã buộc TƯ và BCT phải chấp thuận cho các thủ túc của ông ‘gác cửa’ ở Trung ương Đảng và thay ông ‘trông coi’ BCA. Đối với tân CTN, đây là thành công bước đầu ngoạn mục, mặc dầu để cài tiếp hai ‘đệ tử của mình’ ở BCA leo tiếp trên các nấc thang quyền lực vẫn còn là một tương lai bất định.

BCT lúc đầu vốn quan ngại vây cánh của Tô Lâm quá mạnh trong TƯ và BCT nên chưa đồng thuận cho hai Thượng tướng Công an Nguyễn Duy Ngọc và Lương Tam Quang vào BCT ngay trong đợt bầu bổ sung tại Hội nghị TƯ-9. Nhưng với kế hoạch ‘bao vây’ và ‘đánh lấn’ của Tô Lâm, TBT Nguyễn Phú Trọng cuối cùng cũng đã thúc thủ. Tại phiên họp Quốc hội (QH) hôm 6/6, tân CTN Tô Lâm, đồng thời là Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng và An ninh, đã đề nghị QH phê chuẩn cho tướng Lương Tam Quang làm thành viên Hội đồng. Và QH đã biểu quyết thông qua đề nghị này với tỷ lệ 100% đại biểu tán thành (3). Trước mắt, tướng Quang và tướng Ngọc sẽ phục vụ hết nhiệm kỳ của ông Tô Lâm đến năm 2026. Nếu Quang không ‘leo’ được tiếp lên BCT, ông sẽ kết thúc cuộc đời binh nghiệp ở tuổi 61 vào tháng 1/2026. Dẫu sao Tô Đại tướng cũng đã ép được BCT và TƯ chấp thuận kế hoạch ‘xây thành, đắp lũy’ của mình. Bố trí xong hai ghế CVPTWĐ và Bộ trưởng BCA cho Ngọc và Quang, vốn là các thủ túc thân tín của ông. Ngay từ đầu, Đại tướng Tô Lâm không dấu diếm, đó là các điều kiện tiên quyết để ông chấp nhận rời ghế BCA sang ngồi vào ghế CTN.

Liệu có ‘cái chết trên chấm phạt đền’?

Giới bình luận quốc tế đánh giá, các điều kiện tiên quyết của Tô Lâm áp đặt lên BCT thực chất là một cuộc chính biến (coup d'etat) hoàn hảo (4). Tô Đại tướng đã hành động ‘tréo ngoe’ so với Hiến pháp cũng như Đảng chế xưa nay. Mọi quyết sách lớn về nhân sự trên thượng tầng Ba Đình thường là do BCT thiết kế, sau đó TƯ và QH chỉ bấm nút triển khai thực hiện. Đằng này, vừa qua, bằng một Hội nghị bất thường để lấy phiếu tín nhiệm từ cơ sở cho điều gọi là ‘kiện toàn vị trí BTCA’, Tô Lâm trên thực tế đã vô hiệu hóa quyết định trước đó của Chính phủ để Trần Quốc Tỏ ‘điều hành BCA’, áp đặt luôn kết quả bỏ phiếu để đưa Quang vào vị trí làm ‘bàn đạp’ chuẩn bị ‘nhảy lên’ BCT về sau. Điều này liệu có thể diễn ra, khi mà tân Bộ trưởng Lương Tam Quang chưa đủ điều kiện ‘trọn một khóa’ TƯ và cũng chưa từng qua một khóa công tác ở cấp tỉnh? Nhưng với ‘tả phù hữu bật’, với ‘thế chẻ tre’ trên bàn cờ chính trị Ba Đình (5), Tô lâm đã ‘xây thành đắp lũy’ thành công mà không sợ các thế lực khác ‘đánh úp’ khi ông buộc lòng phải ‘buông’ ghế BTCA để tính chuyện được được ‘hưởng suất đặc biệt kéo dài tuổi hưu’ tại Đại hội 14 vào tháng 1/2026. Giới quan sát chính trị Hà Nội đang đặt vấn đề: Nếu một khi có ‘cái chết trên chậm phạt đền’, Tô Lâm có đủ quyền bính để gộp CTN với TBT làm một?

Trong một bài viết súc tích trước khi bị bắt hôm 1/6/2024, nhà báo Huy Đức đã mô tả về cái chết của Nhà nước pháp quyền XHCN ở Việt Nam. Huy Đức có ý đổ trách nhiệm cho TBT Trọng trong việc ông có vẻ lấn át bộ máy quản trị bên chính phủ, chỉ tập trung ‘gia cố’ hệ thống các Ban bên Đảng (6). Thật ra cuộc tranh giành lúc ngấm ngầm, lúc công khai giữa ‘cung Vua’ và ‘phủ Chúa’ ở Ba Đình khi nhân loại đã đi được một phần tư thế kỷ 21, có lẽ là một trong những chương đen tối của lịch sử ĐCSVN. Ở một đất nước ‘luật pháp có cũng như không’, gần một tuần lễ trôi qua, người dân và cả hệ thống truyền thông ‘lề đảng’ vẫn chưa biết, Huy Đức đã ‘bị bốc hơi’ cách nào. Mãi đến cách đây vài ngày mới có tin chính thức Huy Đức bị bắt về tội “lợi dụng tự do, dân chủ.” Trong khi đó thì tình hình tham nhũng đã tồi tệ đến mức, như một bình luận trên RFA cũng vào ngày 6/6, giới lãnh đạo không thể công khai trước toàn dân về trách nhiệm giải trình. Người dân đứng ngoài ‘trò chơi cung đình’, trong đó sự tranh giành quyền lực và thanh trừng nội bộ ở thượng tầng đang diễn ra khốc liệt. Trong vòng hơn một năm tính từ đầu 2023 đến thời điểm hiện nay, hàng tá các Ủy viên BCT, các Phó thủ tướng, bộ trưởng và nhiều quan chức cao cấp khác bị ‘ngã ngựa’ dưới các hình thức khác nhau… (7)

Trong một nghiên cứu được trao giải quốc tế từ Viện nghiên cứu Đông Nam Á (ISEAS) của Singapore, các học giả về Việt Nam đã tiên đoán về sự ‘tắc tử’ của hệ thống pháp quyền XHCN và sự lên ngôi của chế độ độc tài công an trị. Có một số kịch bản phát triển khả dĩ cho Hà Nội như sau: Thứ nhất, ĐCSVN tiếp tục theo con đường hiện tại, từ chối thực hiện các cải cách chính trị và quản trị triệt để hơn và tránh xa thực hành đa nguyên chính trị. Trong trường hợp này, tham nhũng có thể sẽ trở nên lan tràn và gây tổn hại nghiêm trọng hơn và các phe phái cùng các nhóm lợi ích sẽ gây thêm nhiều tổn hại hơn nữa. Một sự phát triển như vậy sẽ dẫn đến sự mất hoàn toàn tính hợp pháp của Đảng Cộng sản. Thứ hai, ĐCSVN bám giữ chế độ ‘đảng trị’ duy nhất bằng mọi giá và chỉ thực hiện các cải cách phi chính trị. Trong tình huống ấy, thời gian trước khi mất tính hợp pháp có thể kéo dài và Việt Nam sẽ trở thành một loại hình nhà nước cảnh sát toàn trị. Thứ ba, Việt Nam tiến tới đa nguyên chính trị mà không có bất kỳ cải cách toàn diện nào. trong trường hợp ấy, sự phát triển của Việt Nam sẽ càng khó dự đoán hơn và sẽ gặp nhiều hỗn loạn và bất định phía trước (8).

Tham khảo:

(1) https://www.vietnamplus.vn/giai-doan-2-vu-an-van-thinh-phat-de-nghi-truy-to-34-bi-can-ve-3-toi-danh-post957512.vnp

(2) https://www.voatiengviet.com/a/trung-uong-9-buoc-ngoat-hay-ngo-cut-/7617585.html

(3) https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/tan-bo-truong-bo-cong-an-luong-tam-quang-duoc-quoc-hoi-giao-trong-trach-moi-119240606165255555.htm

(4) https://www.rfa.org/vietnamese/video?v=1_0y3gsfco

(5) https://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/to-lam-and-his-bamboo-splitting-power-in-the-vietnamese-political-chessboard-06062024082652.html

(6 và 7) https://www.voatiengviet.com/a/nha-bao-huy-duc-van-mat-tich-sau-khi-bi-co-quan-chuc-nang-dua-di/7645709.html

(8) https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/migration/vn/25529_1_Institutional_Reforms_Final__V_.pdf

Nếu Huy Đức ra tòa, cuộc chiến giữa Trọng và Lâm mới thật sự bắt đầu

Thứ Bảy, 06/08/2024 - 02:49 — namviet

Sau sự liên tiếng liên tục của các tổ chức thế giới cũng như người trong nước, Công an CSVN buộc phải lên tiếng là đã bắt giam ông Trương Huy San, tức Huy Đức, về tội 331. Nhưng tạm thời việc cố gắng hợp pháp hóa chuyện bắt cóc ông Huy Đức, nhưng vấn đề của chuyện kết tội và đưa ra dư luận công khai, rõ là thứ khó nhằn của Tô Lâm, ông chủ tịch nước nhưng là kẻ có quyền lực thao túng cả Bộ Công An lúc này.

Trong số những blogger có giọng điệu bình luận nghiêm túc và rành rẽ những vấn đề nội bộ của giới lãnh đạo Việt Nam, không ai được đánh giá cao hơn ông Huy Đức, người từng dùng bút danh Osin, và có 350.000 người theo dõi trên Facebook. Việc bất ngờ bắt giữ ông Huy Đức, kể cả những người chống cộng cực đoan, và coi ông Đức là "cái loa" của phe phái, vẫn không thể giải thích được chuyện ông bị giam giữ. Sự bắt giữ, đóng Facebook của ông Đức, rõ ràng cho thấy cách viết luôn men theo lằn ranh cuối cùng của ông, nay đã quá mức chịu đựng của những kẻ âm mưu thao túng trong đất nước, và khiến họ phải bịt miệng ông, trước khi ông có thể tiết lộ kế hoạch đen tối nào đó bị rò rỉ.

Huy Đức là phóng viên nội chính ở Việt Nam, loại phóng viên có những mối quan hệ với các quan chức đang cầm quyền và có tư cách để tiếp cận các tài liệu của quốc gia, được coi là phóng viên loại 1 của hệ thống truyền thông độc tài nhà nước. Nhưng cũng là loại phóng viên dễ dàng vào tù khi có những cuộc thay đổi các cấp lãnh đạo tối cao.

Vài ngày sau khi ông Huy Đức mất tích, không gian mạng Việt Nam xuất hiện những lời bình phẩm trái chiều. Một phía là những người chống cộng cực đoan, coi rằng việc sa lưới của một cây viết thuộc về phe phái là xứng đáng. Nhưng một phía, có vẻ là nhiều hơn hết, là những lời ghi nhận về giá trị của những bài viết của ông, những phân tích tình hình chính trị Việt Nam, cũng như về bộ sách Bên Thắng Cuộc, với những phần tư liệu bạch hóa, mà mỗi khi nhìn lại có thể khiến giới chóp bu Ba Đình phải cảm thấy cay đắng.

Hầu hết các phân tích về vụ bắt giữ ông Huy Đức, kể cả những bình luận cảm tính, cũng đều cho rằng: người ra tay là ông Tô Lâm, chủ tịch nước hiện nay và cũng là người đang kiểm soát Bộ Công An sau bức màn. Có thể thấy trong các lịch sử bài viết của ông Huy Đức, việc đụng chạm đến Bộ Công An là không nhiều. Cho thấy nguồn tin bên trong đủ cho ông Đức thấy không nên chạm vào kẻ sắt máu này, ngay cả vụ nổi dậy ở Daklak vào 10 tháng Sáu năm 2023, nhiều người đã cố ý trông chờ ông Huy Đức bình luận xác đáng về câu chuyện này, nhưng mọi thứ là im lặng.

Điều mà ai cũng nhận ra là quyền lực mà ông Nguyễn Phú Trọng giao cho ông Tô Lâm để thực hiện cái gọi là ‘đốt lò’ trong đại dự án tham nhũng, đã tạo cơ hội cho Tô Lâm biến Bộ công an thành một Bộ máy thanh trừng đặc biệt riêng cho mình, mà bây giờ ngay cả Bộ Chính Trị cũng run sợ. Hiện nay, tất cả những thành viên cao hay trung cấp trong hệ thống lãnh đạo CSVN đều nơm nớp vì không biết Tô Lâm sẽ nhắm đến mình khi nào. Bởi có thể nhìn thấy rõ ràng mọi quan chức cộng sản đều nhúng chàm tham nhũng, hay những khoản tiền bí mật để làm giàu riêng cá nhân, vấn đề là Tô Lâm sẽ chọn ai để đưa vào bàn tiệc sắp tới - loại bàn tiệc mà mọi người trong đó đều có sai phạm, ngoại trừ kẻ kiểm soát là Tô Lâm.

Chưa bao giờ thế lực của công an trong đất nước Việt Nam lại lớn như lúc này. Tin trong nội bộ nói rằng các quan chức Bộ Quốc Phòng đang hối hả để tăng cường sức mạnh của mình, trong nỗi lo không để cán cân nghiêng về phía Tô Lâm một cách hoàn toàn. Việc đẩy tướng quân đội Lương Cường tham gia Ban Bí thư và giữ chức vụ Thường trực Ban Bí thư mới đây, cũng được coi là một cách tính nhằm giảm bớp áp lực thao túng từ Tô Lâm, Chủ Tịch nước nhưng là cựu Bộ trưởng Công an, và đàn em là Lương Tam Quang, tự xông vào vị trí Bộ trưởng Công an mà không thèm xin ý kiến của Nguyễn Phú Trọng.

Những sự bất đồng trong nội bộ Đảng CSVN đang ngày càng lớn, và cuộc khủng hoảng lớn nhất có thể đến, bắt đầu từ một nguồn tin bán công khai nào đó có thể tác động đến đa số đảng viên và dân chúng. Mặc dù những lời đồn đoán về khát vọng tiếm tuyền đã lan khắp mọi nơi, nhưng Tô Lâm không muốn ngôn luận đó được chính thức được bàn ở Quốc Hội trước khi những mưu tính của ông ta hoàn thành.

Lâu nay, nhiều người vẫn nói Huy Đức thuộc “phe” của ông Nguyễn Phú Trọng. Vậy thì việc bắt giữ Huy Đức có thể là chuyện bất ngờ với người cầm quyền chính của Đảng CSVN, nhưng giờ thì mỗi lúc đang vào thế bù nhìn, với bao nhiêu sức mạnh đang đổ về Lâm, người được nói là cũng nắm những hồ sơ sai phạm của Trọng.

Theo lý thuyết “phe phái” nói trên, nếu Trọng không cứu được Huy Đức chuyến này, có nghĩa ông ta đã bị tiếm quyền, hoàn toàn bất lực và có thể “tự nguyện” ra về vào cuối năm nay, chứ không đợi đến hết nhiệm kỳ vào năm 2026.

Nếu nhìn theo thói quen triệt hạ nhau của nội bộ cộng sản, đánh dằn mặt và mở màn, thường vào các cột trụ truyền thông tố cáo. Chặng hạn, vụ PMU18, hai phóng viên Nguyễn Việt Chiến (Báo Thanh Niên) và Nguyễn Văn Hải (Báo Tuổi Trẻ) bị tù vì bị cho là dùng tài liệu mật để tố cáo tham nhũng. Nhà báo Phạm Chí Dũng cũng bị Nguyễn Tấn Dũng ra lệnh bỏ tù 2012, nhưng lúc đó có sự giằng co trong nội bộ nên sau sáu tháng tạm giữ, công an đã thông báo đình chỉ điều tra. Mỗi lần như vậy, đều có những chuyển động lớn ở hàng ngũ cấp cao.

Nay thì Tô Lâm triệt cây bút ủng hộ chống tham nhũng và được coi là đứng về phía Nguyễn Phú Trọng, nếu trong thời gian tới, Huy Đức không được đình chỉ điều tra, phải ra tòa nhận án, điều đó có nghĩa sự rạn nứt trong hệ thống lãnh đạo Ba Đình đã vào đoạn cuối, chắc chắn phải có một trận quyết liệt cuối cùng, nhưng chưa biết ai sẽ là người ngồi vua Đảng CSVN sắp tới.

Lương Tam Quang là tân Bộ trưởng Bộ Công an, Tô Lâm thành công kiểm soát BCA

tháng 6 06, 2024 - Đại Ngu

Photo: RFA

Chiều ngày 6/6, Quốc hội Việt Nam phê chuẩn bổ nhiệm thượng tướng Lương Tam Quang, Thứ trưởng Công an, giữ chức Bộ trưởng Công an nhiệm kỳ 2021-2026. Điều này đúng với những đồn đoán trước đây, và nó cho thấy quyền lực tuyệt đối của Tô Lâm khi kiểm soát thành công Bộ Công an để yên tâm nuôi tham vọng làm Tổng bí thư. Ông Lương Tam Quang quê Hưng Yên, được coi là người thân tín của Tô Lâm.

Trước đó, Thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc, Thứ trưởng Bộ Công an, được điều về Văn phòng Trung ương Đảng, giữ chức Chánh Văn phòng. Thêm nữa, Trung tướng Tô Ân Xô, phát ngôn Bộ Công an, điều về Phủ Chủ tịch, nhậm chức Chánh Văn phòng. Có ý kiến cho rằng sau nhiều năm nuôi quân, giờ Tô Lâm cho quân rời Bộ Công an để kiểm soát các lĩnh vực khác. Đặc biệt, vị trí mới của Tướng Nguyễn Duy Ngọc được cho là có vai trò "giám sát" Nguyễn Phú Trọng. Trong khi đó, Tướng Tô Ân Xô giống như tay hòm chìa khóa của Tô Lâm. Khi ông Tô Lâm nhận nhiệm vụ mới, thì ông cũng kéo đệ ruột đi theo.

Ngày 28/5/2024, Tô Lâm cho triệu tập 63 Giám đốc Công an của các tỉnh thành về Hà Nội tham dự Hội nghị do Đảng ủy Công an Trung ương tổ chức để bỏ phiếu đề cử Thượng tướng Lương Tam Quang cho vị trí Bộ trưởng Bộ Công an, và Hội nghị cũng quyết định gửi đề cử này lên Bộ Chính trị.

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử đảng CSVN, cơ sở cấp dưới ép ngược lên BTC. Có thể nói đây là một cuộc “đảo chính mềm” của Tô Lâm. Và cuộc đảo chính này đã thành công sau khi BTC quyết định đồng ý với sự đề cử của Hội nghị nêu trên, chọn Lương Tam Quang giữ chức Bộ trưởng Bộ Công an.

Chiều 6/6, Nghị quyết phê chuẩn đề nghị của Thủ tướng về việc bổ nhiệm Bộ trưởng Công an nhiệm kỳ 2021-2026 với ông Lương Tam Quang được thực hiện bằng hình thức biểu quyết điện tử. Kết quả, 469 đại biểu tham gia biểu quyết (96,3% tổng số đại biểu Quốc hội), trong đó có 468 đại biểu tán thành (96,1% tổng số đại biểu), có 1 đại biểu không tán thành (0,21%).

Quốc hội sau đó biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn đề nghị của Chủ tịch nước Tô Lâm về Ủy viên Hội đồng Quốc phòng và an ninh đối với ông Lương Tam Quang. 455 đại biểu tham gia biểu quyết (93,43% tổng số đại biểu Quốc hội), trong đó có 455 đại biểu tán thành (93,43% tổng số đại biểu).

Tô Lâm gây sức ép đưa Lương Tam Quang lên làm Bộ trưởng Công an

tháng 5 29, 2024 - Đại Ngu

Ông Lương Tam Quang vừa được nắm chức Bộ trưởng Bộ Công an và ngay sau đó là Ủy viên Hội đồng quốc phòng và an ninh. Chính phủ Việt Nam

Chủ tịch nước Tô Lâm và phe Hưng Yên được cho là đang gây sức ép để đưa Thượng tướng Lương Tam Quang giữ chức Bộ trưởng Bộ Công an. Facebooker Lê Nguyễn Hương Trà hôm 29/5/2024 vừa cập nhật tình hình nhân sự cấp cao. Theo đó, Hội nghị Đảng ủy Công an TW tổ chức hôm 28/5 đã giới thiệu Thượng tướng Lương Tam Quang là tân Bộ trưởng Công an thay Tô Lâm, cùng quê Hưng Yên. Điều này sẽ củng cố những đồn thổi trước đó về tham vọng giành ghế Tổng bí thư của Tô Lâm.

Trước đó, Lê Nguyễn Hương Trà cho biết các ứng cử viên hàng đầu giữ chức Bộ trưởng Công an gồm Phan Đình Trạc quê Nghệ An, Trần Cẩm Tú quê Hà Tĩnh, và Nguyễn Văn Nên quê Tây Ninh hiện đang làm Bí thư Tp. Hồ Chí Minh.

Bài viết của Lê Nguyễn Hương Trà về việc phe Hưng Yên đang "ép" TW chọn Lương Tam Quang làm Bộ trưởng Công an:

"Cập nhật tình hình nhân sự banh bóng tính tới 29/5.

Sau khi cầu thủ số 38 đội Hà Tĩnh và 37 Nghệ An trở thành các ứng cử viên nặng ký cho ghế lãnh đạo an ninh Liên Đoàn đang còn bỏ trống. Bất ngờ Hưng Yên mời lãnh đạo CLB khắp các tỉnh thành về dự họp, đội quân hùng hậu này đã thống nhất đưa cầu thủ số 03 đội Hưng Yên lên – tạm thời sẽ là quyền bộ trưởng, chờ bổ sung vào nhóm lãnh đạo cấp cao của Liên Đoàn.

Việc dùng cơ sở gây sức ép nhân sự, cũng là chuyện chưa từng có trong lịch sử tổ chức này."

Hội nghị Đảng ủy Công an Trung ương giới thiệu Lương Tam Quang làm Bộ trưởng Công an rò rỉ trên mạng

Mới đây, hình ảnh của một Hội nghị giấu kín của Đảng ủy CA TW bị rò rỉ trên mạng. Đó là “Hội nghị Cán bộ chủ chốt lấy ý kiến giới thiệu nhân sự kiện toàn chức danh Bộ trưởng Bộ Công an nhiệm kỳ 2021-2026” do Đảng ủy Công an Trung ương tổ chức chiều 28/5 tại Hà Nội, cụ thể là giới thiệu Thượng tướng Lương Tam Quang thay Tô Lâm.

Trong hội nghị được giữ kín này, không đưa tin trên báo chí truyền thông, các cán bộ chủ chốt của Bộ Công an thực hiện nội dung bỏ phiếu tín nhiệm nhân sự cho vị trí Bộ trưởng Bộ Công an (kế nhiệm Tô Lâm) để giới thiệu lên Bộ Chính trị quyết định.

Hội nghị chủ chốt lấy ý kiến giới thiệu chức danh bộ trưởng bộ công an, thượng tướng Lương Tam Quang đạt 98,6 phần trăm.

Trước đó, sáng cùng ngày 28/5 tại Hà Nội, Đảng ủy Công an Trung ương cũng đã tổ chức Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện Chỉ thị số 39-CT/TW của Bộ Chính trị về tăng cường công tác bảo vệ chính trị nội bộ trong tình hình hiện nay.

Bà Trương Thị Mai xin từ chức do phe Tô Lâm gây sức ép

tháng 5 16, 2024 - Đại Ngu

Bà Trương Thị Mai, ông Tô Lâm và ông Phạm Minh Chính.
Minh họa của Amanda Weisbrod/RFA; Hình ảnh của AP, Wikicommons, Adobe Stock

Sau khi loại bỏ Võ Văn Thưởng và Vương Đình Huệ, Tô Lâm một lần nữa buộc ứng cử viên Chủ tịch nước Trương Thị Mai phải từ chức. Bà Mai được cho là nhân vật "trong sạch" trong nội bộ Đảng, nhưng vẫn xuất hiện nhiều tài liệu trên mạng tố cáo những sai phạm của Trương Thị Mai trước đây. Giới phân tích cho rằng, Trương Thị Mai buộc phải rút lui để nhường chức Chủ tịch nước cho Tô Lâm.

Bộ Chính trị hôm 17/5 chính thức thông báo, Bà Trương Thị Mai thôi chức Thường trực Ban Bí thư và người thay bà là đại tướng Lương Cường, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam.

Quyết định phân công được Bộ Chính trị báo cáo Ban Chấp hành Trung ương Đảng trước Hội nghị lần thứ 9 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 13, sáng 16/5.

Trước đó ít ngày, "người loan tin" Cô Gái Đồ Long Lê Nguyễn Hương Trà đã tiết lộ sớm thông tin. Đây là Facebooker nổi tiếng có mối quan hệ thân tín với giới chính trị trong nước. Nhà báo này từng đưa tin chính xác về sự ra đi của Nguyễn Xuân Phúc và Võ Văn Thưởng. Với trường hợp bà Trương Thị Mai, Lê Nguyễn Hương Trà viết:

"Ngôi sao tuyển nữ quốc gia, bông hoa duy nhất có mặt trong ban điều hành Liên đoàn Bóng Đá vừa bất ngờ bỏ việc. Cô đã dọn đồ về quê, chấm dứt sự nghiệp đỉnh cao. 

Từng là một ứng cử viên cho chức chủ tịch, và cũng được xem là người phù hợp nhất do nhiều kinh nghiệm đa dạng khi thi đấu tại nhiều vị trí khác nhau. Phản ứng của sao nữ trước những cáo buộc trách nhiệm và đấu đá nội bộ, là chưa từng có trong lịch sử của tổ chức này.

Như vậy, trong vòng 3 năm rưỡi, từ 18 thành viên ban điều hành Liên Đoàn chỉ còn lại 12 người với hàng loạt ồn ào trước thềm Hội nghị Ban chấp hành liên quan tới các vấn đề nhân sự cấp cao."

Bà Trương Thị Mai từng là ứng viên cho chức Chủ tịch nước

Ngay sau khi ông Huệ ra đi, mạng xã hội lại loan truyền tin đồn rằng, “Sắp có vụ “nổ” cực lớn như Thưởng và Huệ”, sẽ diễn ra trong một ngày gần đây. Thêm vào đó, có tin, “Bà Trương Thị Mai từ chối làm Chủ tịch Quốc hội, nếu vẫn ép thì bà đâm đơn xin nghỉ luôn”.  Điều này đã khiến công luận hết sức bất ngờ.

Lâu nay, giới phân tích vẫn cho rằng, bà Mai là một lãnh đạo “sạch”, và không có dấu hiệu tham nhũng. Bà Mai trưởng thành từ một cán bộ của “Đoàn phái”, giống như Võ Văn Thưởng, ít liên quan đến vật chất và tiền bạc. Tuy nhiên, việc ông Thưởng bị kết tội nhận 64 tỷ đồng từ Tập đoàn Phúc Sơn cách đây 12 năm, thời còn làm Bí thư tỉnh Quảng Ngãi, đã đánh đổ lập luận vừa kể.

Giáo sư Zachary Abuza, từ tại Đại học Chiến tranh Quốc gia Hoa Kỳ ở Washington, có bài bình luận mới nhất với tựa đề, “Cuộc chiến vào ngôi vị lãnh đạo Việt Nam nóng lên, sau hàng loạt các vụ cách chức làm giảm số lượng đối thủ”. Bài viết đã đánh giá về 3 nhân sự có cơ hội trở thành Tổng Bí thư nhiệm kỳ tới, đó là: Thủ tướng Phạm Minh Chính; Thường trực Ban Bí thư kiêm Trưởng ban Tổ chức Trung ương Trương Thị Mai; và Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm.

Tác giả Abuza đã đánh giá, “Bà Mai là người có năng lực và kinh nghiệm”. Theo đó, bà đứng thứ 3 trong Bộ Chính trị, sau khi ông Vương Đình Huệ bị miễn nhiệm mới đây. Và vị nữ lãnh đạo 66 tuổi này, được cho là có năng lực và kinh nghiệm sâu rộng nhất trong số 3 ứng cử viên cho chức Tổng Bí thư.

Tuy nhiên, ông Zachary Abuza cũng tiết lộ một thông tin khá bất ngờ, đó là, “gia đình bà Mai có các các cổ phần trong lĩnh vực y tế, nhưng cho đến nay, vấn đề này vẫn chưa  được công bố công khai”.

Bất ngờ hơn, trong một bài bình luận mới nhất, liên quan tới sự “lộn xộn” mất kiểm soát của chính trường Việt Nam, khi đề cập tới cái gọi là “cuộc “oanh tạc” đối với cán bộ lãnh đạo cấp tỉnh”, BBC đã nhận xét rằng:

“Lửa từ chiếc lò chống tham nhũng của ông Nguyễn Phú Trọng không ngừng lan rộng tới các tỉnh thành. Hàng loạt lãnh đạo cấp tỉnh, trong đó có nhiều người thuộc diện “Trung ương quản lý”, đã bị xử lý theo nhiều mức độ khác nhau, nhẹ thì có kỷ luật về mặt Đảng, nặng thì khởi tố hình sự.”

Các tin đồn về những sai phạm của bà Trương Thị Mai

Về bà Mai, hiện trên mạng xã hội có nhiều tin đồn liên quan tới bà, trong đó có những thông tin bịa đặt, vu khống, thật giả lẫn lộn. Một số thông tin liên quan tới bà Mai mà chúng tôi đã kiểm chứng, được biết như sau:

– Bà Mai đã có đơn xin nghỉ việc từ khi Uỷ ban Kiểm tra Trung ương ra quyết định thành lập đoàn “Kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm đối với Vương Đình Huệ” hôm 20-4-2024. Ông Trọng động viên bà Mai ở lại để giữ chức Chủ tịch nước hoặc Chủ tịch Quốc hội, nhưng bà kiên quyết từ chối.

– Vụ các phe tấn công bà Mai tung tin hỏa mù rằng có lời khai từ các quan chức Lâm Đồng về việc bà can thiệp cho nhóm Trương Mỹ Lan – Nguyễn Cao Trí có được dự án Đại Ninh là không đúng sự thật.

– Về tin đồn bà Mai được tặng một biệt thự đắt tiền ở Sài Gòn, cũng là tin vu khống.

– Bà Mai là một phụ nữ không chồng, không con; bà được đánh giá là nhân vật “sạch sẽ” nhất trong trung ương đảng. Vụ bà xin nghỉ việc, không liên quan gì tới Trương Mỹ Lan, Nguyễn Cao Trí hay dự án Đại Ninh.

Việc các thế lực giấu mặt trong đảng, nguỵ tạo chứng cứ, bịa đặt và bôi nhọ bà Mai là việc làm bất nhân, đáng hổ thẹn, không đáng mặt đại trượng phu. Tin vịt mà những nhân vật giấu mặt này đã tung ra để đánh bà Mai vừa qua, cho thấy cái gọi là giới “tinh hoa trong đảng”, khoác áo chính trị gia cấp cao, thật ra các ông cũng chỉ là những kẻ tiểu nhân và tầm thường.

Những sai phạm của Tô Lâm

tháng 5 16, 2024 - Đại Ngu

Chụp lại video, Bộ trưởng Tô Lâm và tiệc steak dát vàng 'vang danh' thế giới

Trong số các Bộ trưởng Công an qua các thời kỳ, Đại tướng Tô Lâm là người có tiếng là trùm bảo kê và tham nhũng. Rất nhiều các lão thành cách mạng có đơn thư gửi đến TBT Nguyễn Phú Trọng tố cáo về các sai phạm, hành vi phạm tội thậm chí gây nguy hại cho đất nước của Bộ trưởng Tô Lâm nhưng đáp lại là sự im lặng khó hiểu của ông Trọng và Bộ chính trị. Chúng ta hãy cùng tìm hiểu xem Tô Lâm đã phạm những tội lỗi gì và là con người gian hùng như thế nào?

THỨ NHẤT, vai trò của Đại tướng Tô Lâm trong vụ đánh bạc qua mạng Internet liên quan đến Cục C50, Bộ công an. Vụ đánh bạc nghìn tỉ do Nguyễn Văn Dương (con rể của nguyên Bí thư thành  uỷ Hà Nội) cầm đầu xảy ra 02 năm dưới thời Tô Lâm làm Bộ trưởng. Tô Lâm có mối quan hệ rất mật thiết với Nguyễn Văn Dương và ủng hộ Dương tổ chức đánh bạc qua mạng Internet dưới hình thức trò chơi Rikvip để lấy lời chia nhau. Khi Công an Phú Thọ phát hiện ra đề xuất bắt Dương nhưng Tô Lâ.m không cho bắt. Trước khi bị bắt một tuần, Nguyễn Văn Dương còn đưa vợ của Tô Lâm đi Châu Âu thăm thú, mua sắm cả tuần lễ. Qua đây chắc TBT Trọng có thể thấy mối quan hệ rất gắn bó mật thiết giữa Tô Lâm và Nguyễn Văn Dương trong vụ án tổ chức đánh bạc này. Tô Lâm đã bảo kê che chắn cho tổ chức tội phạm này hoạt động trong một thời gian dài. Câu hỏi đặt ra là đơn vị nào sẽ điều tra, xử lý Tô Lâm? Ngày 22/11/2018, Nguyễn Văn Dương bị đưa ra xét xử. Tiếp sau đó Tô Lâm đã chỉ đạo Trung tướng Trần Văn Vệ cho ông Hoành bắt Nguyễn Thanh Hoá và Phan Văn Vĩnh và đối xử vô cùng tàn tệ đến nỗi ông Vĩnh bị bệnh nặng suýt chết trong trại mới được đưa đi bệnh viện.

THỨ HAI, vụ án Mobifone mua cổ phần  AVG: vụ án này chủ mưu là Nguyễn Bắc Son và Phạm Nhật Vũ nhưng Tô Lâm đã thể hiện rõ vai trò đồng phạm giúp sức bằng việc ký các công văn: công văn số 2889/BCA- A61, ngày 21/12/2015 khẳng định việc mua bán giữa Mobifone và AVG là đúng pháp luật đúng quy định, giá cả hợp lý. Chính nhờ công văn có đóng dấu “MẬT” này của Bộ Công an mà Nguyễn Bắc Son đã chỉ đạo Trương Minh Tuấn ký hợp đồng chuyển nhượng giữa Mobiphone và AVG. Công văn 2889/BCA- A61 hoàn toàn sai chức năng vì Bộ Công an không phải là cơ quan định giá tài sản cho doanh nghiệp. Tô Lâm cũng đã ký công văn 418/BCA-TCAN, ngày 09/3/2015 gửi Bộ Thông tin và Truyền thông đề nghị quản lý chặt chẽ thông tin, tài liệu liên quan đến việc chuyển nhượng giữa Mobifone và AVG và đưa vào danh mục tài liệu mật; chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí không đưa tin, bài viết về việc chuyển nhượng giữa hai doanh nghiệp.

Công văn 418/BCA đã ngăn không cho truyền thông chính thống không đưa tin về hoạt động kinh tế vi phạm pháp luật của doanh nghiệp. Khi vụ án AVG được đưa ra xét xử, công văn 418 cũng là cơ sở không cho luật sư và hội đồng xét xử truy vấn các sai phạm trước toà án; toà án yêu cầu cho công bố nhưng Tô Lâ.m không đồng ý vì được đóng dấu “MẬT”, không cho ai được phản biện. Vì sao Tô Lâm ký văn bản đề nghị công ty tư nhân của Phạm Nhật Vũ chỉ được bán lại cổ phần cho công ty nhà nước là Mobifone? Đây là kế hoạch của Phạm Nhật Vũ, Tô Lâm, Nguyễn Bắc Son đã xây dựng ăn cắp tiền của ngân sách nhà nước.

Theo thông tin từ các đơn vị trong Ngành Công an thì trong số các Bộ trưởng Công an, Tô Lâm nổi tiếng là tham lam, tàn bạo và là tên tội phạm tham nhũng sừng xỏ nhất. Nếu Phạm Nhật Vũ hối lộ cho Nguyễn Bắc Son 03 triệu USD thì Tô Lâm được chia bao nhiêu để liều lĩnh ký các văn bản bảo kê cho thương vụ trái luật AVG: 05 - 10 triệu USD? Câu hỏi được đặt ra cho TBT Nguyễn Phú Trọng, Uỷ ban Kiểm tra Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam và các cơ quan hành pháp Việt Nam trả lời.

THỨ BA, vụ đưa lực lượng an ninh, tình báo sang CHLB Đức bắt cóc Trịnh Xuân Thanh. Đây là vụ án vi phạm pháp luật quốc tế nghiêm trọng, khiên cho uy tín của Việt Nam bị ảnh hưởng nặng nề trong thời gian dài. Cho đến bây giờ một số quốc gia Châu Âu vẫn cảnh giác và vô hiệu hoá lực lượng an ninh tình báo của Việt Nam. Vụ bắt cóc này Tô Lâm trực tiếp chỉ huy là để thoả mãn ý chí cá nhân của ông Trọng muốn nhanh tróng trả thù Trịnh Xuân Thanh vì dám chửi Tổng Bí thư trên Internet khi đang trốn ở Đức và thông qua lời khai của Thanh để làm rõ thêm tội danh của Đinh La Thăng là thuộc hạ thân tín của “Đồng chí X”. Với bản chất lưu manh chính trị và kinh nghiệm thực chiến trong lĩnh vực an ninh đối ngoại Tô Lâm đã thực hiện thành công phi vụ bắt cóc để thoả mãn ý chí cá nhân sai lầm của ông Trọng đồng thời cũng nhân cơ hội để lại dấu vết dẫn đến an ninh, tình báo Việt Nam nhằm phá hoại quan hệ ngoại giao Việt Nam, Châu Âu (cụ thể là làm đình trệ việc ký kết Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU: EVFTA trong một thời gian dài gây thiệt hại hàng tỉ USD) nhằm đưa Việt Nam vào sâu trong vòng kiềm toả của Trung Quốc về kinh tế, chính trị.

Sau phi vụ bắt cóc này, Tô Lâm được ông Trọng bỏ qua tội lỗi trong vụ AVG, những sai lầm trong vụ giết ông Kình ở Đồng Tâm. Tô Lâm cũng đã làm hài lòng các ông chủ Trung Nam Hải khi “ly gián” được Việt Nam và Châu âu văn minh, phá hoại EVFTA làm suy yếu đất nước; tranh thủ được dự ủng hộ của Tập Cận Bình và Bắc Kinh tại Đại hội Đảng 13. Sau Đại hội Đảng lần thứ 13, Tô Lâm nhất quyết xin Bộ Chính trị và Trung ương cho ở lại Bộ Công an vì ông ta hiểu rằng nếu rời chiếc ghế Bộ trưởng ông ta có nguy cơ bị xử lý hình sự về những tội phạm đã thực hiện. Vào ngày 19/ 02/2021, Bắc Kinh cũng đã bảo vệ tên tay sai của mình bằng việc Tập Cận Bình cử Triệu Khắc Chí, Bộ trưởng Bộ Công an Trung Quốc sang gặp Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, Tô Lâm như một sự sắc phong và nhắn nhủ sâu sắc với thái độ bề trên cả ngàn năm nay của Thiên triều phương bắc. Tô Lâm đã nhận thấy rằng sự ủng hộ của Bắc Kinh sẽ là lá chắn rất an toàn trong trường hợp Tổng Trọng muốn biến ông ta thành “củi gộc” cho cái lò khi hết giá trị sử dụng và đã có một lựa chọn rất khôn lanh để thoát thân và tiếp tục mưu lợi. Ông Trọng với chuyên môn được đào tạo là tiến sỹ ngành xây dựng đảng rất khó để nhận ra những thủ đoạn nghiệp vụ tinh vi mà ông Lâm chỉ đạo thực hiện trong kế hoạch VT17 để phá hoại và ôm chân quỳ gối trước Trung Quốc. Ông Trọng đã lâm vào thế há miệng mắc quai nếu muốn xử lý hình sự Tô Lâ.m về những tội phạm đã thực hiện vì bị cài vào cung phá hoại đất nước.

Cuối tháng 2 năm 2021, truyền thông quốc tế và trong nước lại nóng lên bởi việc lộ lọt hình ảnh khen thưởng Kế hoạch VT17 được cho là của chiến dịch tình báo do Tô Lâm cầm đầu đi bắt cóc Trịnh Xuân Thanh tại Đức. Đài phát thanh truyền hình nhà nước Slovakia phát bản tin, nhật báo TAZ của Đức cũng đăng thông tin và hãng thông tấn Đức DPA đã có câu hỏi cho Bộ Ngoại giao Việt Nam; Truyền thông trong nước cũng lên tiếng. Tô Lâm và ông Trọng lại một lần nữa chỉ đạo người phát ngôn của mình đánh lạc hướng truyền thông trong nước, quốc tế về những hành vi vi phạm pháp luật quốc tế làm ảnh hưởng tới ngoại giao, kinh tế của đất nước.

THỨ TƯ, Tô Lâm là tay sai của Trung Quốc. Trong “Đề án tái cấu trúc lại Bộ Công an” Tô. Lâm đã cho thay đổi Bộ Công an theo mô hình tổ chức của Công an Trung Quốc. Tô Lâ.m cho giải tán hết cấp tổng cục trong Bộ Công an, thực ra từ 06 Tổng cục, 02 Bộ Tư lệnh có thể giải tán 04 tổng cục, 02 Bộ tư lệnh để giảm bớt đầu mối, bớt cồng kềnh. Riêng 02 Tổng cục An ninh và Tổng cục Cảnh sát là tối quan trọng để giữ vững trận tuyến đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội phải giữ lại để công tác phối hợp, chỉ đạo được thống nhất. Là một cán bộ trưởng thành từ Tổng cục An ninh, Tô L.âm được nâng đỡ và có bước tiến thân nhảy vọt khi Tổng cục An ninh bị tách ra làm 02: TCAN I và TCAN II; Tô Lâm được bổ nhiệm Tổng cục trưởng TCAN I phụ trách đối ngoại tiếp tục tiến thân lên Thứ trưởng rồi Bộ trưởng. Tô Lâm nhận thức rõ hành động, sách lược của mình đã làm giảm công tác phối kết hợp, thống nhất chỉ đạo, suy yếu khả năng phòng vệ, chiến đấu của đơn vị mình trực tiếp chỉ huy. Nguy hiểm hơn nữa Tô Lâm cho xoá bỏ hết các Phòng tình báo của Công an các tỉnh biên giới phía bắc khiến công tác nắm tình hình ngoại biên giờ không có. Với quyết sách này, Tô Lâm muốn chứng tỏ sự thần phục hoàn toàn đối với Bắc Kinh để mưu toan tìm sự che chở cho âm mưu tiếp tục nắm giữ quyền lực, làm tay sai cho Trung Quốc. Rất nhiều cán bộ lão thành trong lực lượng Công an có ý kiến nhưng Tô Lâm phớt lờ tất cả nhằm thực hiện mục tiêu cá nhân.

Giáo sư Tiến sỹ Trương Giang Long, nguyên Giám đốc Học viện Chính trị CAND đã từng nói “Trung Quốc không bao giờ từ bỏ dã tâm thôn tính chủ quyền lãnh thổ của chúng ta... chúng ta không loại trừ việc họ tìm mọi cách làm suy yếu chúng ta từ bên trong... Bọn xấu lôi kéo cài cắm cán bộ của chúng ta hiện tại lên đến hàng trăm...”: Tô Lâm là một tên trong số đó và ông ta đã và đang thực hiện những sách lược, hành động để làm suy yếu đất nước của chúng ta phục vụ cho âm mưu gây ảnh hưởng xấu, thôn tính đất nước chúng ta của Trung Quốc. Dường như ông ta có âm mưu và hành động để bắt đất nước vĩ đại của chúng ta phải quỳ gối trước ngoại bang.

Bộ trưởng Tô Lâm cho giải tán hết các tổng cục để nắm quyền bổ nhiệm đến Trưởng, Phó phòng các Cục, Công an các tỉnh. Việc bổ nhiệm bây giờ nhất thiết phải có tiền: theo dư luận trong ngành Công an thì cấp Phòng cao nhất cả tỷ đồng; những phòng như kinh tế, giao thông thì nhiều tỷ đồng. Cấp Cục trưởng, Phó cục trưởng, Giám đốc, phó giám đốc tuỳ từng đơn vị, địa phương từ vài trăm ngàn hoặc lên đến cả triệu USD. Mục đích của Tô Lâm giải tán hết cấp tổng cục là để thâu tóm quyền lực và vơ vét. Đồng thời nhân cơ hội này thanh trừng quét sạch tàn dư, tay chân của “Đồng chí X” trong Bộ Công an làm vừa lòng TBT Trọng. Tô Lâm biết rõ âm mưu của ông Trọng phá bỏ luật lệ trực tiếp tham gia vào Đảng uỷ CATW để trực tiếp chỉ đạo nên từ vị thế là tay chân thân tín của Đồng chí X đã “phản chủ” để quay ra hầu hạ chủ mới là Tổng Trọng. Nhân dịp này Tô Lâm đã “nhãn lồng hoá” Bộ Công an: 30 cán bộ quê Hưng Yên được đề bạt vào nhiều vị trí quan trọng từ Thứ trưởng, Cục trưởng, Giám đốc CA tỉnh. Giám đốc CA Phú Thọ người chủ trì vụ đánh bạc nghìn tỉ do Nguyễn Văn Dương cầm đầu bị đẩy lên Sơn La. Phạm Trường Giang, Giám đốc CA Hải Dương, tay chân thân tín của Tô Lâm được điều chuyển lên Phú Thọ - Vụ án đánh bạc nghìn tỉ do Tô Lâm bảo kê được khép lại không tổ chức điều tra giai đoạn 2 như kế hoạch đã định.

Tô Lâm cũng rất yếu kém về năng lực lãnh đạo chỉ huy khi xử lý các vụ bạo loạn lớn gây bất ổn về an ninh trật tự trên lãnh thổ Việt Nam: vụ giàn khoan 981 năm 2014, công nhân các công ty nhà máy ở Bình Dương biểu tình, đập phá với cớ phản đối Trung Quốc xâm phạm lãnh hải; vụ Formosa năm 2007 ở Nghệ An, Hà Tĩnh dân biểu tình bắt bớ khống chế cán bộ khiến quốc lộ 1 tắc nghẽn gần một tháng; vụ phản đối Luật đặc khu biểu tình cả nước, Bình Thuận bị các đối tượng xấu xông vào đập phá tỉnh uỷ, uỷ ban, đốt nhà, đốt xe, bắt công an, lột súng, lột áo của Cảnh sát cơ động... do Tô Lâm không chỉ đạo xử lý kịp thời. Đặc biệt vụ Đồng Tâm, một vụ việc rất đơn giản có thể xử lý bằng biện pháp “vận động quần chúng” như nguyên chủ tịch Hà Nội Nguyễn Đức Chung đã làm rất tốt. Nhưng Tô Lâm do muốn hạ uy tín, phá ông Chung để củng cố quyền lực của bản thân, phe nhóm nên đã để kéo dài 02 năm không có phương án giải quyết và cuối cùng duyệt kế hoạch nổ súng tiêu diệt ông Kình lúc nửa đêm. Công tác trinh sát cũng không đảm bảo để chết oan mạng 03 cán bộ; rõ ràng sai về chiến thuật, chiến lược, nghiệp vụ vô cùng non kém. Tô Lâm đã coi nhân dân của mình như kẻ thù, chắc từ bé ông ta chưa bao giờ đọc câu “Dân vi bản”; một tên võ bền khát máu chỉ biết dùng dùi cui và súng đạn. Với trình độ đó mà Tô Lâm xưng là Giáo sư Tiến sỹ an ninh??? Thông tin nội bộ cho biết người viết luận án tiến sỹ cho Tô. Lâm là thượng tá Nguyễn Xuân Thao được Tô Lâm bổ nhiệm chức Phó giám đốc CA Đồng Nai để trả ơn. Nhà khoa học, nhà giáo được phong Giáo sư phải lăn lộn trong khoa học, phải giảng dạy, phải nghiên cứu có công trình. Tô Lâm không lên bục giảng, chỉ nói chuyện vài buổi rồi cho lính viết vài cuốn sách cũng ngồi chễm trệ hàm Giáo sư an ninh.

THỨ NĂM, Tô Lâm là trùm nhận hối lộ bảo kê cho doanh nghiệp buôn lậu. Trong lĩnh vực xuất nhập khẩu hàng hoá việc các tập đoàn lớn, các công ty lợi dụng kẽ hở của pháp luật, sự quản lý yếu kém của cơ quan chức năng để buôn lậu trốn thuế là rất phổ biến trong giai đoạn hiện nay của đất nước. Vấn nạn này gây thất thu cho ngân sách cả tỷ USD mỗi năm. Họ được bảo kê che chắn cho các hoạt động phạm tội  bởi các quan chức nhà nước từ Trung ương tới địa phương đặc biệt là quan chức các nghành Hải quan, Quản lý thị trường, công an... RITA VÕ là một tập đoàn đa ngành nghề trong lĩnh vực xuất nhập khẩu từ vật liệu xây dựng, nội thất cao cấp, ôtô, thời trang, hotel và resort... Với quyền lực của Bộ trưởng Bộ Công an, Tô Lâm đã tạo điều kiện, bảo kê cho hoạt động buôn lậu, trốn thuế: Ôtô nhập khẩu từ Trung Quốc, thiết bị nội thất cao cấp 5 sao từ Mỹ, Châu Âu vào Việt Nam. Tô Lâm cũng đã từng nhận hối lộ một lô hàng nội thất cao cấp, thiết bị vệ sinh, tủ bếp... trị giá 01 triệu USD từ tập đoàn RITA VÕ; Tô Lâm không trực tiếp nhận mà cho người nhà nhận. Là người có nghiệp vụ CA, Tô Lâm biết rằng điện thoại có thể bị theo dõi, nghe trộm nên đã chỉ đạo RITA VÕ thực hiện phương thức liên lạc đưa, nhận hối lộ qua địa chỉ email ảo với “01 Quý bà” nhưng không được nêu tên. Sau đó cho xe tải chở thẳng về nhà công vụ của Tô Lâm trên phố Phan Đình Phùng - Hà Nội.

Với những sai phạm nghiêm trọng nêu trên, câu hỏi đặt ra là tại sao Đại tướng Tô Lâm chưa phải chịu trách nhiệm về những tội phạm đã thực hiện??? TBT Nguyễn Phú Trọng và Uỷ ban kiểm tra Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam hẳn phải biết những nội dung trên? Ông Trọng đang bao che cho tội phạm hay bị Bộ trưởng CA Tô Lâm khống chế? Hiến pháp Việt Nam năm 2013 qui định rõ: “mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật” nhưng trong thời điểm hiện nay rõ ràng pháp luật Việt Nam đang vận hành theo ý riêng của Ngài TBT Nguyễn Phú Trọng. Pháp luật chỉ áp dụng với phe địch là các thuộc hạ thân tín của “Đồng chí X”. Nếu công cuộc chống tham nhũng, chiến dịch đốt lò của TBT Trọng “không có vùng cấm” như ông đã tuyên bố thì Đại tướng, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm phải bị điều tra, xử lý về các tội phạm đã thực hiện.

Theo Hoàng Trung từ Hà Nội

Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 1)

Bình luận của Huỳnh Trần 2024.06.06 - RFA

Hình minh hoạ. Photo: RFA

Chính sách Đổi mới giúp Việt Nam có một thời kỳ “vàng son”, trong đó kinh tế được mở rộng nhanh chóng kèm theo sự thái quá vật chất đồng thời với tham nhũng chính trị. Khác biệt với thời kỳ mạ vàng (Gilded age[1]) ở Mỹ vào từ khoảng những năm 1870 đến đầu những năm 1900, trong đó sự phát triển chủ nghĩa tư bản bùng nổ và hỗn loạn và, sau đó là hoàn thiện thể chế, luật pháp và dân chủ hoá đất nước, thì chế độ Đảng cộng sản (CS) toàn trị với sự tinh vi về hệ tư tưởng và bộ máy cai trị đặc quyền, không chỉ về cách tuyên truyền sai lệch nguyên nhân và động lực thật sự về tăng trưởng kinh tế mà còn diễn giải nạn tham nhũng và thực hành chống tham nhũng chỉ để duy trì chế độ. Hậu quả là tình hình ngày càng tồi tệ và chế độ đang đứng trước nguy cơ tồn vong ngày càng lớn. Thời kỳ mạ vàng qua đi, mô hình chuyên chế đã quay trở lại và cần được cảnh báo trước khi đặt vấn đề dân chủ hoá. Bài viết sẽ trình bày ba nội dung chủ yếu sau: (I)Tham nhũng đã huỷ hoại chế độ toàn trị; (II)Các kịch bản thay đổi; Và, (III)Cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại.

(I)

Tham nhũng đã huỷ hoại chế độ toàn trị

Thời kỳ “mạ vàng” ở Việt Nam khởi đầu từ đường lối Đổi mới của Đảng CS năm 1986 trước nguy cơ sụp đổ chế độ bởi những thách thức to lớn về thể chế chính trị, kinh tế và xã hội. Trụ cột của Đổi mới là những chính sách về xoá bỏ chế độ quản lý quan liêu bao cấp và kinh tế kế hoạch hoá tập trung, chuyển đổi sang cơ chế thị trường chủ yếu “từ dưới lên” đồng thời với mở cửa nền kinh tế hội nhập với thế giới và cải cách thể chế để thích ứng với bối cảnh mới. Sự thành công về kinh tế, tăng cường cơ sở vật chất và xoá đói giảm nghèo… đã làm thay đổi diện mạo đất nước. Giới lãnh đạo đã ngộ nhận và ‘ngạo mạn’ nói về công lao và năng lực của Đảng và Chính phủ trong khi lờ đi hay coi nhẹ động lực thị trường. Và, hệ quả hiển nhiên là cải cách chính trị dần trì trệ và chững lại ở thượng tầng, mà nguyên nhân bản chất là tha hoá quyền lực và vấn nạn tham nhũng là biểu hiện bề ngoài. Với bản chất đối nghịch với kinh tế thị trường, chủ nghĩa tư bản chế độ đảng CS toàn trị chỉ ‘lợi dụng’ nó như phương tiện tăng trưởng để đảm bảo tính chính danh mà không thể tự thay đổi.

Chế độ đảng toàn trị đang sụp đổ vì tham nhũng. Và, đây là con đường từ tham nhũng kinh tế đến tham nhũng chính trị. Trên đó từ những khoản tiền tham nhũng vặt, chúng cứ lớn dần do người dân và doanh nghiệp bị ép buộc hay đòi hỏi phải hối lộ, ‘chia chác’ cho quan chức, công chức để thực hiện dịch vụ hành chính công, công vụ hay tiếp cận các nguồn lực công, các dự án từ ngân sách, đất đai và tài nguyên. Những bất cập thể chế và chính sách cơ chế kiểm soát quyền lực trong nội bộ không hiệu quả khiến cho công dân muốn có tự do hơn trong cuộc sống buộc phải hối lộ và các doanh nghiệp muốn kinh doanh buộc phải chia sẻ lời lãi. Trong điều kiện khan hiếm một ‘cuộc đua’ vô hình như trên khiến các quan chức làm giàu nhanh và trắng trợn. Ngoài ra, nhiều chính sách, cải cách nửa vời hay không hiệu quả, núp bóng dưới các hình thức cổ phần hoá, xã hội hoá, các đơn vị sự nghiệp công lập tự chủ tài chính, đầu tư công… che giấu lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ khiến tham nhũng trở thành quốc nạn, đang lan rộng và ngày càng nghiêm trọng.

Đảng Cộng sản (CS) chính thức thừa nhận tham nhũng là nguy cơ tồn vong chế độ tại Đại hội 11 (năm 2011), ban hành Nghị quyết TƯ 4 về chống tham nhũng. Ông Tổng bí thư phát động chiến dịch “đốt lò” và trực tiếp làm Trưởng ban chỉ đạo phòng chống năm 2012… Đảng đã tổng kết 10 năm[2] thực hiện chính sách này và, một trong những nhận định là “tình hình vẫn phức tạp” và “chưa đạt kết quả như mong muốn.” Và, mới đây, trong Báo cáo của Chính phủ trước Quốc hội khoá 15, tại kỳ họp thứ 7 ngày 20/5/2024 vẫn chỉ ra trong năm 2023: “Các cơ quan điều tra đã thụ lý điều tra hơn 1.100 vụ án với gần 3.000 bị can phạm tội về tham nhũng… So với năm 2022, các cơ quan thanh tra đã phát hiện, kiến nghị thu hồi về ngân sách nhà nước số tiền tăng 7,6%, chuyển cơ quan điều tra tăng 12,5% số vụ. Riêng sáu tháng đầu năm nay, các đơn vị đã khởi tố mới 468 vụ liên quan tội phạm về tham nhũng, chức vụ với nhiều vụ án lớn, tính chất tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp…”

Tình hình tham nhũng đã tồi tệ đến mức giới lãnh đạo không thể công khai trước toàn dân về trách nhiệm giải trình. Người dân tuy biết nhưng đứng ngoài “trò chơi cung đình”, trong đó sự theo đuổi, tranh giành quyền lực và thanh trừng nội bộ ở thượng tầng đang diễn ra khốc liệt. Trong vòng hơn một năm tính từ đầu năm 2023 đến thời điểm viết bài đã có năm trong số 18 Uỷ viên Bộ Chính trị, cơ quan quyền lực tối cao của Đảng Cộng sản, đã có lần lượt hai ông Chủ tịch Nước, một Chủ tịch Quốc hội, một Thường trực Ban bí thư, một phó Thủ tướng thường trực phải từ chức vì “trách nhiệm chính trị” và nhiều quan chức cao cấp khác bị kỷ luật dưới các hình thức khác nhau… Và, Đảng buộc phải dàn xếp, thay thế, phân công… Người ta gọi đó là “kiện toàn nhân sự lãnh đạo đảng-nhà nước, trong đó có quy trình Đảng cử và Quốc hội bầu đã diễn ra tại kỳ họp thứ 7 nêu trên…

Chính trị là cách thức cai trị. Cụ thể, đây là tập hợp các hoạt động liên quan đến việc lãnh đạo, quản lý một quốc gia hoặc khu vực có chủ quyền. Các hoạt động này liên quan đến việc đưa ra quyết định theo nhóm hoặc các hình thức quan hệ quyền lực khác giữa các cá nhân, chẳng hạn như phân phối tài nguyên hoặc địa vị, đặc biệt là việc tranh giành hoặc xung đột giữa các cá nhân hoặc các bên có hoặc hy vọng đạt được quyền lực. Khái niệm chính trị có thể được sử dụng trong bối cảnh của một "giải pháp chính trị" đang thỏa hiệp và bất bạo động hoặc được mô tả là "nghệ thuật hoặc khoa học cai trị” của một chính thể, đảng hay nhà nước, như trong trường hợp ở thượng tầng chế độ đảng toàn trị ở Việt Nam hiện nay.

Quốc nạn tham nhũng đã huỷ hoại chế độ, khiến cho niềm tin vào chế độ giảm sút, chính trị khủng hoảng nghiêm trọng. Giới lãnh đạo đang nỗ lực cứu chế độ trước nguy cơ sụp đổ cận kề trong khi người dân đứng ngoài cuộc và, giới quan sát bàn luận về những sự kiện đang diễn ra, suy đoán theo các kịch bản coi đó là “trò chơi cung đình”…

(Còn tiếp)

Phần 2: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 2)

Phần 3: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 3)

--------------

*Chú thích:

Thời kỳ mạ vàng được đặt tên theo một cuốn tiểu thuyết “Thời đại mạ vàng: Câu chuyện ngày nay” (Tiếng Anh là The Gilded Age: A Tale of Today, 1873) của nhà văn Mỹ Mark Twain (1835 – 1910)

Tham khảo:

[1] https://en.wikipedia.org/wiki/Gilded_Age;

[2] https://ubkttw.vn/danh-muc/tin-tuc-thoi-su/hoi-nghi-toan-quoc-tong-ket-10-nam-cong-tac-phong-chong-tham-nhung-tieu-cuc-giai-doan-2012-2022.html

Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 2)

Bình luận của Huỳnh Trần 2024.06.06 - RFA

Photo: RFA

(II)

Các kịch bản thay đổi

Quốc nạn tham nhũng và chống tham nhũng “không vùng cấm” được cho là quyết liệt nhưng không hiệu quả như mong muốn khiến cho niềm tin vào chế độ giảm sút và đấu đá khốc liệt ở thượng tầng khiến khủng hoảng chính trị nghiêm trọng. Giới quan sát cố gắng ‘giải mã’ “trò chơi cung đình”, những biến cố trên chính trường Việt Nam, có thể dẫn đến các kịch bản thay đổi thế nào.

Tình hình đang diễn biến khó lường. Tuy nhiên, các kịch bản đưa ra nếu căn cứ vào bản chất toàn trị của chế độ thì sẽ phù hợp hơn với xu hướng quay trở lại của mô hình chuyên chế. Ngoài ra, lịch sử thăng trầm của các mô hình đảng CS toàn trị cho thấy cách thức ứng phó với hoàn cảnh để sống sót và tồn tại, điển hình là mô hình Liên Xô, sụp đổ: tất cả ở thượng tầng – từ các lãnh đạo trong cơ quan quyền lực chóp bu - Bộ Chính trị, Ban Bí thư…

Trong suốt lịch sử tồn tại của chế độ đảng toàn trị theo mô hình Liên Xô, từ cách mạng vô sản Nga năm 1917 đến nay, hệ thống “nomenklatura” tinh vi và khép kín, trong đó luôn giữ bí mật về tình trạng sức khoẻ và nguyên nhân thực sự của cái chết của các lãnh tụ chế độ, đã xác định xu hướng tuyệt đối hoá quyền lực, sùng bái cá nhân. Và, hệ quả là sự kế thừa người đứng đầu chế độ toàn trị hay chuyển giao quyền lực không mấy “suôn sẻ”, nhưng hiếm khi xảy ra những cuộc đảo chính bạo lực đẫm máu hay loạn “mười hai sứ quân”.[1] Dưới đây là một vài sự kiện lịch sử.

V.Lênin qua đời năm 1924 được cho là bệnh nặng do bị ám sát, người kế thừa ông ấy là J.Stalin được cho là khá “êm thấm”. Bí mật cũng bao trùm lên tình trạng sức khỏe của Stalin, ”người cha dân tộc” 73 tuổi đầy quyền lực sau 30 năm cầm quyền, luôn bị bệnh nhồi máu cơ tim đe doạ, mất năm 1953 theo thông cáo chính thức là vì xuất huyết não.

Sự kế vị Stalin dù có khó khăn, nhưng người đạt được là Nikita Khrushchyov với cương vị Bí thư thứ nhất BCH TƯ Đảng CS Liên Xô và, năm 1958 ông kiêm luôn chức Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng. Tuy nhiên, năm 1964 Khrushchyov đã phải “từ chức” trong một âm mưu lật đổ[2] ông do những người cộng sự thân cận trong đảng lập ra rất tỉ mỉ. Một trong chi tiết của câu chuyện này là Khrushchyov đã quá tin vào các cộng sự và quá tự tin vào trí tuệ có vẻ như kiệt xuất của mình nên không kịp thời xử lý những thông tin trái chiều nhận được.

Trường hợp Leonid Brejnev, người kế vị Nikita Khrushchyov, bị chứng xơ động mạch do nghiện rượu và thuốc lá, thường dùng thuốc ngủ, cuối đời hay đau ốm nhưng vẫn tại vị đến khi qua đời năm 1982. Có ý kiến phân tích cho rằng vì “Brejnev biết lắng nghe, lãnh đạo một cách tập thể, tránh sỉ nhục người khác kể cả không cùng phe, làm ngơ trước nạn tham nhũng đang hoành hành, không từ chối điều gì với quân đội, hào phóng phân phát huy chương, nên đại đa số quan chức thích một Brejnev sức khỏe kém…”[3] Ngoài ra, một số người cũng sợ khi Brejnev chết tình hình sẽ hỗn loạn. Tuy nhiên, sau ông sự kế vị không mấy suôn sẻ nhưng bạo lực không xảy ra như lo sợ...

Mikhail Sergeyevich Gorbachev (1931-2022), vị Tổng bí thư ĐCS LX cuối cùng, người được cho là nguồn cơn tranh luận từ khác biệt ý thức hệ về nguyên nhân sụp đổ của Liên Xô và khối các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu. Ông ấy khi cầm quyền là người khởi xướng, lãnh đạo “cải tổ” (perestroika) và “công khai” (glasnost), khi Liên Xô sụp đổ bị coi là “tội đồ” khi bị chỉ trích là đã từ bỏ ý thức hệ cộng sản, là “người hùng” từ quan điểm phương Tây khi nỗ lực dân chủ hoá đất nước. Gorbachev bị buộc thoái vị khi Liên Xô tan rã, lãnh đạo các nước cộng hoà như Liên bang Nga, Ukraine và Belarusia, đặc biệt vai trò của Boris Yelsin, “đảo chính” hoà bình. Sau này, “bày tỏ sự hối tiếc về sự tan rã của Liên Xô nhưng trích dẫn những gì ông thấy những thành tựu của chính quyền khi ông lãnh đạo là: “tự do chính trị và tôn giáo, sự kết thúc của chủ nghĩa toàn trị, sự ra đời của nền dân chủ và nền kinh tế thị trường, và sự kết thúc của cuộc chạy đua vũ trang và Chiến tranh Lạnh”[4]

Tiếp nối M.Gorbachev là Tổng thống Boris Yelsin cầm quyền nước Nga trong một thập kỷ khủng hoảng toàn diện khi chuyển đổi chế độ. Yelsin đã chọn V.Putin kế vị với phẩm chất độc đoán đến “lạnh lùng” và vì sự an toàn cho bản thân và gia đình ông ta. Tất cả những gì xảy ra sau đó, từ năm 2001 đến nay, trong hơn một phần tư thế kỷ dưới quyền cai trị của nhà độc tài xuất thân từ một sĩ quan KGB – cơ quan mật vụ Liên Xô, cho thấy những cách thức cai trị thay đổi phức tạp, nhưng Putin vẫn phải dựa vào hệ thống “nomenklatura” nhưng dưới hình thức khác[5] để duy trì quyền lực. Nước Nga đang ở trong thời kỳ chế độ độc tài kiểu mới…

Một số bài học chủ yếu là: Một là, sự thay đổi chỉ diễn ra trên thượng tầng, cơ quan quyền lực cao nhất của Đảng, trước hết là Bộ Chính trị, Ban bí thư; Hai là, với quyền lực tuyệt đối vai trò người đứng đầu quyết định; Ba là, Tổng bí thư có xu hướng cầm quyền suốt đời; Bốn là, sự chuyển giao quyền lực này luôn khó khăn; Năm là, những người thân cận khó đạt thoả thuận để có thể “đảo chính”; Sáu là, không thể có người kế vị là những thời khắc thay đổi; Bảy là, ai tích luỹ đủ quyền lực áp đảo tập thể lãnh đạo sẽ là người thay thế… Và, cuối cùng và quan trọng nhất là chế độ đảng toàn trị không dễ dàng sụp đổ. Dưới đây là hai kịch bản thay đổi có thể.

Một, người đứng đầu Đảng, ông Tổng bí thư, mặc dù có hạn chế về tuổi cao, sức yếu, nhưng vẫn làm chủ “cuộc chơi” theo nguyên tắc tập thể lãnh đạo, thủ trưởng quyết định. Các lãnh đạo chóp bu như nêu ở trên bị kỷ luật vẫn theo nguyên tắc này. Ngoài ra, cơ chế “đảng cử, dân bầu” vẫn được vận hành ‘suôn sẻ’ chứng tỏ mọi việc vẫn trong tầm kiểm soát của Đảng và người đứng đầu. Bởi vậy, trường hợp tân Chủ tịch nước, mới được “đảng cử và dân bầu”, một chức vị “hữu danh vô thực”, mang tính biểu tượng, đối ngoại, cũng nằm trong sự ‘tính toán’, thậm chí bị coi là “vật tế thần”[6] cho quyền lực tuyệt đối như hai người tiền nhiệm ông Nguyễn Xuân Phúc và ông Võ Văn Thưởng vừa phải “chịu trách nhiệm chính trị”.

Kịch bản thứ hai là ông Tổng bí thư có thể đã bị “tiếm quyền”. Luồng ý kiến này cho rằng, mặc dù trên danh nghĩa có quyền lực tuyệt đối, nhưng hạn chế về tuổi cao sức yếu khiến ông dần mất kiểm soát. Để chống tham nhũng “không vùng cấm” kéo dài ông Trọng vẫn phải dựa vào Bộ Công an, và, như hệ quả ngày càng lệ thuộc vào nó. Sức mạnh của Bộ CA được nhân lên và, ông Bộ trưởng đã ‘khôn khéo’ chuẩn bị lực lượng, đặc biệt là nhân sự... Với ưu thế này và, lợi dụng chủ trương chống tham nhũng kết hợp với thanh trừng phe phái, ông Bộ trưởng CA có thể ‘hạ bệ’ các đối thủ cạnh tranh ngôi kế vị Tổng bí thư. Và khi ông Tô Lâm còn đủ các tiêu chuẩn để tiếp tục ở nhiệm kỳ Đại hội 14 thì cương vị Chủ tịch nước chỉ là quá độ và, chức Tổng bí thư, mới chính là tham vọng thực sự...

Các quý vị có thể nêu kịch bản của riêng mình, nhưng sự sụp đổ chế độ toàn trị là không dễ dàng và chưa phải lúc này. Dù ông Tổng Bí thư có vẫn làm “chủ tình hình” hay bị “tiếm quyền” thì ông ấy vẫn kiên định bảo vệ chế độ và, Bộ CA và cá nhân ông Bộ trưởng vẫn là “công cụ đắc lực” để thực thi. Bộ chính trị đã được “kiện toàn” khi bổ sung 3 nhân sự từ trưởng của ba Ban của Đảng: Tuyên giáo, Dân vận và Văn phòng TƯ và, một là từ Chủ nhiệm chính trị Bộ Quốc phòng… Tuy nhiên với các nhân sự chủ chốt trong Bộ Chính trị là công an, quân đội, thì mô hình chuyên chế theo kiểu công an trị cần được cảnh báo…

(Còn tiếp)

Phần 1: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 1)

Phần 3: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 3)

_________

Tham khảo:

[1] https://vi.wikipedia.org/wiki/Loạn_12_sứ_quân

[2] https://daidoanket.vn/nha-lanh-dao-nikita-khrushchyov-da-bi-lat-do-nhu-the-nao-10141220.html

[3] https://www.rfi.fr/vi/điểm-báo/20230117-b%C3%AD-mật-về-bệnh-tật-của-các-sa-hoàng-đỏ-lênin-stalin-brejnev

[4] https://en.wikipedia.org/wiki/Mikhail_Gorbachev

[5] Snegovaya, Maria; Petrov, Kirill (2022). "Những cái bóng dài của Liên Xô: mối quan hệ nomenklatura của giới tinh hoa Putin". Các vấn đề hậu Xô Viết.38 (4): 329–348. doi:10.1080/1060586X.2022.2062657. ISSN 1060-586X. S2CID 246185307;

[6] https://www.youtube.com/watch?v=ISHnuoujijw /RFA/Truyền thông quốc tế: ông Tô Lâm có tham vọng làm Tổng bí thư

Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 3)

Bình luận của Huỳnh Trần 2024.06.06 - RFA

Photo: RFA

III

Cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại

Mô hình chuyên chế đã quay trở lại, trong đó Đảng – Nhà nước được củng cố theo hướng “nhất thể hoá” với tính chất cách mạng, thiên về sử dụng sức mạnh bạo lực được thúc đẩy. Sự thay đổi này được coi như một phản ứng ‘tự vệ’ trước sự tồn vong của chế độ Đảng Cộng sản lãnh đạo “toàn diện và tuyệt đối” trong bối cảnh quốc tế biển đổi nhanh, phức tạp khó lường. Sự “chuyển đổi”này có thể quan sát thấy qua nhiều sự kiện liên tục và, đặc biệt các biến cố chính trị gần đây. Trong đó, một là, khủng hoảng nhân sự ở thượng tầng, “tứ trụ” liên quan đến chống tham nhũng và vẫn đang diễn biến khó lường, với các nhân sự “kiện toàn” bộ máy Đảng có nguồn gốc từ các bộ sức mạnh ; Hai là, khó khăn kinh tế, hiệu ứng phức tạp của thị trường, niềm tin vào chế độ giảm sút ẩn chứa bất ổn xã hội…; Ba là, các yếu tố trong và ngoài nước khác đang thách thức năng lực lãnh đạo, quản lý của hệ thống chính trị, trong đó nhấn mạnh thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao mức sống người dân để đảm bảo tính chính danh của chế độ. Đây là tình thế có thể đẩy đất nước vào giai đoạn thay đổi khó lường, bởi vậy cần thiết phải nâng cấp cảnh báo.

Là một chính đảng cầm quyền, Đảng Cộng sản Việt Nam (CS) nhìn nhận vấn đề có liên quan đến an ninh quốc gia, an ninh chế độ. Ngày 13/7/2023 Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (BCHTW) ban hành Chỉ thị 24-CT/TW (kiểu chỉ thị nội bộ có đóng dấu “Mật”) về “Bảo đảm vững chắc an ninh quốc gia trong bối cảnh hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng”. The 88 Project[1] (Dự án 88 hộ trợ và khuyến khích thực hiện nhân quyền ở Việt Nam) “phát hiện” và giải mật vào thời điểm “nhạy cảm” khi Tổng thống J. Biden thăm Việt Nam và nâng cấp quan hệ với Hoa Kỳ thành đối tác chiến lược toàn diện và, sau đó ít ngày, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình cũng đã đến Hà Nội củng cố cấp quan hệ cao nhất giữa hai nước Việt Nam và Trung Quốc. Việt Nam tiến hành ngoại giao cây tre trong môi trường quốc tế và khu vực phức tạp khi Mỹ và Trung Quốc vừa là đối tác thương mại vừa là đối thủ cạnh tranh chiến lược. Ngoài ra, Việt Nam là “đồng minh” ý thức hệ với Trung Quốc khiến giới quan sát chú ý tới “Chỉ thị số 9” của Đảng CS Trung Quốc nhấn mạnh về nguy cơ an ninh chế độ khi hội nhập, mở cửa làm ăn với phương Tây.

Trong khi những tranh luận vẫn diễn ra căng thẳng đối nghịch nhau về các vấn đề tự do, dân chủ, nhân quyền nói chung và từ nội dung của Chỉ thị 24-CT/TW nói riêng, thì sự “chuyển đổi” từ “toàn trị” sang “chuyên chế” đã diễn ra như con sóng ngầm, không thấy trên bề mặt nhưng mạnh mẽ dưới tầng sâu. Như đã biết, với đặc trưng là đứng trên nhà nước để cai trị, giới lãnh đạo chế độ Đảng CS trong những năm đầu thực hiện chủ trương Đổi mới đã “nhận ra” những rào cản thể chế và đã dần gỡ bỏ, trong đó sự “song trùng” giữa hai cơ quan của Đảng và Nhà nước nhưng cùng một chức năng, chẳng hạn Ban nông nghiệp và Bộ Nông nghiệp… Tuy nhiên, những đòi hỏi cải cách thể chế mạnh hơn nữa để đáp ứng nhu cầu từ thực tế, tăng cường hội nhập và mở rộng kinh tế thị trường để tăng trưởng đã thách thức năng lực lãnh đạo, quản lý của Đảng…

Thay vì cải cách thể chế chính trị tương thích với thể chế kinh tế, Đảng vẫn theo đuổi quyền lực tuyệt đối để tạo ra những chủ trương, chính sách và các cơ quan, tổ chức “chuyên chế” để đối phó với tham nhũng đã lan rộng và nghiêm trọng… Không khó để nêu các thể chế như vậy. Các Ban đảng như ban Nội chính, Ban Kinh tế… được tái thiết lập và tăng cường, trong đó nổi bật nhất là hệ thống Ban chỉ đạo phòng chống tham nhũng, tiêu cực, trải dài từ Trung ương đến địa phương.

Ngoài ra, các quy tắc đảng cũng là những “đặc sản” của chế độ toàn trị. Chẳng hạn, Quyết định số 244-QĐ/TW ngày 9/6/2014 của Ban Chấp hành Trung ương về việc ban hành Quy chế bầu cử trong Đảng, trong đó Bộ Chính trị (hay Cấp Uỷ) giới thiệu ứng cử viên duy nhất để bầu trong các đại hội đảng; Quy định số 41-QĐ/TW ngày 03/11/2021 của Bộ Chính trị về việc miễn nhiệm, từ chức đối với cán bộ lãnh đạo cho phép lãnh đạo vùng cấm như ở Bộ chính trị “hạ cánh an toàn, không bị truy cứu hình sự” dưới hình thức “chịu trách nhiệm chính trị”; Quy định số 69-QÐ/TW ngày 6/7/2022 về kỷ luật tổ chức đảng, đảng viên vi phạm; Và mới đây nhất là Quy định số 144-QĐ/TW ngày 09/5/2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới… Ông Tổng Bí thư Đảng từng được ‘ca ngợi’ là “một bậc thầy về các quy tắc phức tạp”[2]

Như một hệ quả của sự tập trung quyền lực để cai trị, sự tăng cường của các bộ sức mạnh như Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và sự đại diện của các lãnh đạo trong cơ cấu của cơ quan quyền lực cao nhất của đảng, Bộ Chính trị. Diễn biến trên chính trường đang khó lường, nhưng như một phản xạ không điều kiện, có thể quan sát nền chính trị của đồng minh ý thức hệ Trung Quốc để đối phó. Tuy nhiên, những khác biệt về thời điểm và sự chuyển giao ngôi vị Tổng bí thư khiến giới quan sát không khỏi “lo lắng” những gì sẽ đến với đất nước và người dân Việt Nam. Một điều không thể trong lúc này là bản chất chế độ không thay đổi.

Chế độ đảng toàn trị với bản chất chuyên chế, cách mạng, cai trị dựa vào hai trụ cột chủ yếu: bộ máy đặc quyền (nomenklatura) và ý thức hệ cộng sản (CNXH). Ngoài những tính chất quyết đoán, bạo lực, kỷ luật, khép kín, có niềm tin, tư duy phức tạp… hai trụ cột này giúp chế độ trở nên tinh vi, dẻo dai và ứng phó cao… Nomenklatura theo tiếng Latin là nomenclature[3], chế độ “danh pháp”, nghĩa là đặt tên hay tạo ra quy tắc đặt tên các tổ chức, dựa trên hệ tư tưởng cộng sản, chủ nghĩa Mác – Lênin không ngừng biến đổi nhằm cải tạo hiện trạng nhằm mục đích tiến tới xã hội cộng sản. Với các trụ cột cai trị này chế độ đảng toàn trị đã “ủ bệnh” và phát tác bất cứ khi nào có cơ hội và dưới các hình thức khác nhau…

Mô hình Putin vẫn phải dựa vào “nomenklatura”, như một tầng lớp cai trị (ruling class[4]), kết hợp với việc sử dụng thân tín, hệ thống đầu sỏ (oligarchs) như một công cụ sức mạnh để cai trị… Và, khi một Trung Quốc đang trỗi dậy hung hăng với mô hình chuyên chế mà ông Tập Cận Bình đang tiến hành khiến cho nhiều nước, đặc biệt các nước phương Tây, các nhà đầu tư nước ngoài lo ngại khi đặt vấn đề an ninh chế độ lên trên các vấn đề kinh doanh của họ cũng như dân chủ, nhân quyền nói chung… Trong bối cảnh tham nhũng huỷ hoại chế độ toàn trị và thách thức sự kiên nhẫn của người dân mô hình chuyên chế đã quay lại Việt Nam và, câu hỏi đặt ra là liệu giới lãnh đạo có tránh được vết xe đổ mà các “đồng minh” ý thức hệ đang sa vào?

Phần 1: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 1)

Phần 2: Tham nhũng hủy hoại chế độ toàn trị, cảnh báo đỏ về mô hình chuyên chế trở lại (Phần 2)

__________________

Tham khảo:

[1] https://the88project.org/about-us/;

[2] https://nghiencuuquocte.org/2021/03/10/con-duong-chinh-tri-cua-nguyen-phu-trong;

[3] Https://en.wikipedia.org/wiki/Nomenklatura;

[4] Nomenklatura: the Soviet ruling class